Yargıtay 11. Hukuk Dairesi E.2009/8393 K.2011/1160

Taraflar arasında görülen davada Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 12.02.2009 tarih ve 2006/664-2009/55 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkilinin ikamet ettiği konuttaki eşyaların davalı ... şirketine yangın sigorta poliçesiyle dahili su rizikosu ek teminatı da verilerek sigorta örtüsü altına alındığını, mutfaktaki evye bataryası ucunun yerinden çıkması neticesinde yoğun akan sıcak suyun eşyada hasara neden olduğunu, davacının durumdan sabah saatlerinde haberdar olabildiğini, 9 günlük bayram tatilinin ilk günü olması sebebiyle acenteden eksper görevlendirilemeyeceğini öğrendiğini,

ıslanarak kullanılmaz ve evde muhafazası imkansız hale gelen eşyaların tatil bitiminde ekspertiz tarafından inceleme yapılabilmesi için bir tanıdığın bahçesine nakledilen eşyaların buradan çalındığını, zararın tazmini için davalıya yapılan başvurunun olumlu sonuçlanmadığını, toplam 37.370,00 TL’lık hasar meydana geldiğini ileri sürerek, şimdilik 15.000,00 TL’nın temerrüt faiziyle tahsilini istemiş, ıslah dilekçesiyle talebini 33.813,44 TL’na çıkartmıştır.

Davalı vekili, davanın reddini istemiş, ıslahla artırılan kısma ilişkin ise zamanaşımı def'inde bulunmuştur.

Mahkemece, iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, poliçede yazılı riziko mahalli ile rizikonun gerçekleştiği adres birbirinden farklı ise de, yangın sigortası genel şartlarının C.6/son maddesine göre, konut değişikliği sebebiyle poliçe teminatının yeni konutta devam ettiğinin belirtildiği, meydana gelen su hasarının eksperte edildiği ve toplam görülemeyen eşyaya ait 26.770,00 TL ve tespiti yapılan eşyaya ait 1.538,37 TL olmak üzere 28.308,37 TL + KDV olarak belirlendiği,

TTK'nun 1283 ve 1304/1. maddesine göre, sigortacı sigortadan faydalanan kimsenin veya sigorta ettirenin gerçekten uğradığı zararı tazmin etmeye zorunludur, TTK'nun 1281/1. maddesinde, ilke olarak harp ve isyan olayları dışında kalan her türlü rizikonun sigorta teminatı içinde olduğu belirlenmiş ise de, teminatın sözleşme ile sınırlandırılması da mümkün bulunduğundan, "eşya sigorta değerinin hesabında eskime aşınma ve kullanımdan doğan bir indirim yapılmayacaktır" şeklindeki özel koşulun geçerli olduğu, Yangın Sigortası Genel Şartları B.

5.1.4 maddesinin, "her türlü ev eşyası ve kişisel eşyalarda yenilerinin satın alınması için ödenecek bedel esas tutulur, ancak bu bedelden eskime ve aşınma ve başka sebeplerden ileri gelen kıymet eksilmeleri indirilir" hükmünü içerdiği, TMK'nun 6.maddesine göre, taraflardan her birinin iddiasını ispatla yükümlü olduğu, davacının sigortalı eşyaların maruz kaldığı gerçek zarar miktarını ispatlamakla yükümlü olduğu,

gerçek zarar ispatlanamadığı durumlarda BK'nun 42. maddesi hükmünün kıyasen uygulanması ile uygun bir tazminata hükmetmek gerekeceği, poliçe genel şartları B.1.4 maddesine göre, sigortalının hasardan sonra zorunlu haller dışında hasar konusu yer veya şeylerde bir değişiklilik yapmama yükümlülüğünde olduğu, davacı konutunda dahili su hasarının yaşandığının sabit olduğu,

her ne kadar rizikonun meydana gelmesinden sonra hasarın tesbitini sağlamaya yönelik her türlü önlemi almak zorunda olan davacı kendisine yüklenen yükümlülükleri ihmal etmiş ise de, bu durumun sigortalanmış eşyaların yok sayılması gibi ağır bir sonucu doğurmaması gerektiği, BK'nun 42. maddesi hükmü gereğince davacının talep edebileceği zarar miktarının 19.796,00 TL olduğu, ıslahla artırılan kısma ilişkin zamanaşımının gerçekleştiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 15.000,00 TL'nın temerrüt faiziyle tahsiline karar verilmiştir.

Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.

1- Dava dosyası içindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Dava, yangın sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda, ıslanma rizikosunun gerçekleşmesinden sonra davacı tarafından başka bir evin bahçesine bırakılan ve oradan da kimliği belirsiz kişiler tarafından çalınan eşyaların bedeli tespit edilip bu meblağdan BK'nun 42. maddesi gereğince indirim yapılmıştır.

Her ne kadar dava konusu olayda yeni değer sigortası yapılmış ise de, yeni değer sigortasında sigortalı eşyanın tamamen zayi olması halinde riziko tarihindeki değeri değil bu eşyanın yeniden elde edilmesi için gerekli olan değerin ödenmesi söz konusu olacaktır. Ancak, ıslanma sonucunda eşya tamamen zayi olmamış ve sadece bir kısım koruma giderleriyle eski hale getirilmesi mümkünse, bu takdirde gerekli gidere hükmolunması icap eder.

Öte yandan, TTK'nun 1293. maddesi hükmüne göre, sigorta ettiren kimse zararı önlemeye, azaltmaya ve hafifletmeye yarayacak tedbirleri almakla mükellef olduğundan ve bu hususlardaki giderleri davalı ... şirketinin tazmin etme mükellefiyeti bulunduğundan, sigorta ettiren davacı, eksperin geç gelmesi halinde dahi eşyaların çalınmasını engelleyecek şekilde muhafaza tedbirlerini alması gereklidir.

Bu itibarla, mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, zarar gören eşyalar hususunda uzman bilirkişi heyetinden tek tek veya grup grup eşyaların ıslanma ile tamamen zayi olup olmadığı tespit edilerek tamamen zayi olması halinde bunların yeniden elde edilmesi için gerekli olan bedelin, kısmi hasarlı olması halinde ise eski hale getirme için gerekli masrafın belirlenerek bu çerçevede hüküm tesis edilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.