Karar Özeti
12. Ceza Dairesi 2022/738 E. , 2025/77 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2020/2017 E., 2020/1261 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret, bozma İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölg
Karar Detayı
12. Ceza Dairesi 2022/738 E. , 2025/77 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2020/2017 E., 2020/1261 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Ret, bozma İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili ve katılma yolu ile davalı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız el koyma nedeniyle 400.000 TL maddi tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin kısmen kabulü ile 50.406.10 TL maddi tazminatın dava tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz isteminin reddi ile davalı vekilinin temyiz isteminin kabulüyle ile hükmün bozulmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ Davalı vekilinin temyiz sebepleri; tazminat şartlarının oluşmadığına, davanın reddi gerektiğine, hükmedilen tazminat miktarının hatalı olduğuna, davacı lehine yediemin otopark ücretine ilişkin tazminata hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğuna ilişkindir. Davacı vekilinin temyiz sebepleri; davacının aracına el konulduğu 5 yıl 7 aylık süre boyunca kullanılmamasından kaynaklı zararının maddi tazminat kapsamında hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğuna ilişkindir. III. DAVANIN KONUSU İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Aksaray Ağır Ceza Mahkemesinin 2011/354 Esas – 2012/224 Karar sayılı ceza dosyasında, davacı şirket sahibi hakkında nitelikli dolandırıcılık suçundan yargılama yapıldığı, bu kapsamda 71 DU 342 plakalı aracına el konulduğu, yapılan yargılama sonunda beraatine ve el konulan aracın sahibine iadesine hükmedildiği, hükmün 15.06.2016 tarihinde kesinleştiği, el koyma tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı CMK'nın 142. maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı, aracın el konulduğu tarih ile iade edildiği tarih arasında meydana gelen değer kaybı ile yediemin otopark ücretine ilişkin davacı tarafından ödendiği tespit edilen miktarın maddi tazminat olarak hükmedilmesi gerektiğinden bahisle kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince kısmen kabul edilen davada, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından bir isabetsizlik görülmediği anlaşılmıştır. IV. GEREKÇE VE KARAR CMK'nın 141/1-j maddesinde suç soruşturması veya kovuşturması sırasında, ''eşyasına veya diğer malvarlığı değerlerine, koşulları oluşmadığı halde el konulan veya korunması için gerekli tedbirler alınmayan ya da eşyası veya diğer malvarlığı değerleri amaç dışı kullanılan veya zamanında geri verilmeyen ..'' kişilerin her türlü zararını devletten isteyebilecekleri düzenlenmesi uyarınca; davacı hakkındaki Aksaray Ağır Ceza Mahkemesinin 2011/354 Esas - 2012/224 Karar sayılı dosyası kapsamında davacıya ait araca el konulduğu ve yapılan yargılama sonunda sahibine iadesine karar verildiği anlaşılmakla, tebliğnamedeki görüşe iştirak edilmemiştir. Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davalı vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak; Tazminata konu ceza dosyası kapsamında, davacı şirket sahibine ait araçta 17.02.2011 - 05.09.2016 tarihleri arasında el koymadan kaynaklı meydana gelen değer kaybı ile yediemin otopark ücretine ilişkin davacı tarafından ödendiği tespit edilen miktara ilişkin maddi tazminata hükmedilmişse de; Dosya kapsamından çekici cinsinde, ticari kullanıma sahip olduğu tespit edilen araca ilişkin, el koymadan kaynaklı davacının uzun süre aracını kullanamaması nedeniyle uğradığı kazanç kaybından, bakım, yakıt, amortisman gibi giderlerin düşülmesi suretiyle, net kazanç kaybı tespit edilerek, sonucuna göre karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, eksik bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı şekilde hüküm tesisi, Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-a maddesi uyarınca Niğde 1. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 06.01.2025 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Nitelikli dolandırıcılıktan yargılanıp beraat eden şirket sahibi davacının ticari nitelikteki çekici aracına el konulmuş, beş yıldan uzun süre sonra iade edilmiştir. Yerel mahkeme aracın değer kaybı ile yediemin otopark ücretini maddi tazminat olarak hükmetmiş; davacı, aracı kullanamadığı süredeki kazanç kaybının da eklenmesini istemiştir.
Hukuki İlke: CMK 141/1-j uyarınca eşyaya el konulan kişinin her türlü zararı Devletten istenebilir; ticari kullanıma sahip aracın uzun süre kullanılamamasından doğan kazanç kaybı da tazminat kapsamındadır ve bakım, yakıt, amortisman gibi giderler düşülerek net kazanç kaybının tespiti gerekir.
Uygulama Sonucu: Bozma. Değer kaybı ve otopark ücretine hükmedilmesi doğru bulunmuş; ancak ticari çekicinin kullanılamamasından doğan net kazanç kaybı hesaplanmadan eksik bilirkişi raporuna dayanılması nedeniyle hüküm bozulmuştur.
Dava Strateji Notu: El konulan araç ticari amaçlı ise sadece değer kaybı değil, kullanılamama dönemine ilişkin net kazanç kaybı (giderleri düşülmüş) da talep edilmelidir; bunun için aracın ticari niteliğini ve kazanç kapasitesini gösteren bilirkişi raporu istenmelidir.