Karar Özeti
12. Ceza Dairesi 2022/7437 E. , 2025/560 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2022/257 E., 2022/394 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması İlk Derece Mahkemesince verilen hükme
Karar Detayı
12. Ceza Dairesi 2022/7437 E. , 2025/560 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2022/257 E., 2022/394 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi kararı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı vekili tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, işin esasına geçildi, gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince davacı vekilinin haksız elkoyma nedeniyle yediemin ücreti ve masraflar için 20.722,09 TL, tamir ücreti olarak 17.804,98 TL maddi tazminatın fatura tarihlerinden, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 101.000,00 TL maddi tazminatın ise hak etme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine ilişkin talebinin, davacının uğradığını iddia ettiği maddi kaybını aracı kiralaması nedeniyle suçta kullanan şahıstan genel hükümlere göre açılacak tazminat davası ile talep edebileceğinden bahisle reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı vekilinin temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ Davacı vekilinin temyiz sebepleri; davacıya ait araca haksız olarak el konulduğuna, elkoyma işlemi ile iade tarihi arasında geçen süre nedeniyle uğranılan maddi kayıplar nedeniyle tazminat isteme koşullarının oluştuğuna, davanın reddine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğuna ilişkindir. III. DAVANIN KONUSU İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Doğubayazıt 1. Asliye Ceza Mahkemesinin 2021/499 Esas – 2021/817 Karar sayılı ceza dosyası incelendiğinde, davacı şirkete ait olan 38 BN 229 plaka sayılı araca 5607 sayılı Yasaya muhalefet suçundan yürütülen soruşturma kapsamında 09.09.2013 tarihinde fiilen el konulduğu, teslim edilmediği, yapılan yargılamada dosya dışı sanığın vefat etmesi nedeniyle kamu davasının düşürülmesine kararı verildiği, ruhsat sahibi malen sorumlu olan iyi niyetli üçüncü kişiye ait olması nedeniyle aracın müsaderesi talebinin reddine ve kararın kesinleşmesi beklenmeksizin sahibine iadesine dair karar verildiği, aracın 17.08.2021 tarihinde davacı şirkete iade edildiği ancak davacının uğradığını iddia ettiği maddi kaybını aracı kiralaması nedeniyle suçta kullanan şahıstan genel hükümlere göre açılacak tazminat davası ile talep edebileceğinden bahisle davanın reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. IV. GEREKÇE VE KARAR Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin kovuşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya kapsamına göre davacı vekilinin sair temyiz sebeplerinin reddine, ancak; 5271 sayılı Kanun'un 141 inci maddesinin (j) bendinde, eşyasına veya diğer malvarlığı değerlerine, koşulları oluşmadığı halde elkonulan veya korunması için gerekli tedbirler alınmayan ya da eşyası veya diğer malvarlığı değerleri amaç dışı kullanılan veya zamanında geri verilmeyen kişilerin uğramış olduğu zararları isteyebileceklerinin belirtildiği, Anayasa Mahkemesinin 20.09.2017 tarih, 2014/14195 başvuru numaralı kararında belirttiği hususlar dahilinde, iyiniyetli üçüncü kişilere ait taşınırlar hakkında yapılan fiili el koyma işlemlerine ilişkin olarak bu şahısların zararlarını talep edebilecekleri, ancak bu halde, fiili el koyma süresinin makul olup olmadığı hususunun gözetilmesi gerektiği de dikkate alınarak, sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/2-a maddesi uyarınca Kayseri 3. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 2. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 15.01.2025 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa muhalefet suçunda kullanılan, iyiniyetli üçüncü kişi konumundaki davacı şirkete ait araca 09.09.2013'te fiilen el konulmuş; sanığın vefatı ile kamu davası düşürülmüş, aracın müsaderesi reddedilerek 2021'de sahibine iade edilmiş, ilk derece mahkemesi davayı genel hükümlere yönlendirerek reddetmiştir.
Hukuki İlke: İyiniyetli üçüncü kişiye ait taşınıra fiili el koyma nedeniyle uğranılan zarar, AYM 20.09.2017 tarihli 2014/14195 kararı çerçevesinde CMK 141/1-j kapsamında Devletten istenebilir ve fiili el koyma süresinin makullüğü değerlendirilmelidir; davacının genel hükümlere göre dava açması gerektiği gerekçesiyle red hatalıdır.
Uygulama Sonucu: bozma
Dava Strateji Notu: Ceza soruşturmasında aracına fiilen el konulan iyiniyetli üçüncü kişi, tazminatı hukuk mahkemesinde değil CMK 141/1-j uyarınca ceza mahkemesinde isteyebilir; makul olmayan uzun süreli el koyma tazminat için elverişli dayanaktır.