3890 sayılı Karar ile Ankara ili sınırları içinde tesis edilecek olan ve ekli haritada kamulaştırma bilgileri ile güzergâhı gösterilen enerji nakil hattının yapımı amacıyla bazı taşınmazlar, Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. Genel Müdürlüğü tarafından acele kamulaştırılmaktadır. Bu tür kararlarda parsel listesi metnin gövdesinde değil ekli haritada yer aldığından, maliklerin en sık yaşadığı sorun kapsam belirsizliğidir.
Ekli harita ne söyler, ne söylemez?
Karara ekli harita, güzergâhın koordinatlarını ve kamulaştırmaya konu alanların sınırlarını gösterir. Ancak harita üzerindeki çizgi ile tapudaki parsel sınırı her zaman birebir örtüşmez. Bu nedenle haritadaki güzergâhın parsel bazında karşılığının, kadastro paftası ve güncel tapu kaydıyla birlikte kontrol edilmesi gerekir. Şüphe hâlinde ilgili kadastro müdürlüğünden alınacak parsel sorgusu, hangi alanın etkilendiğini netleştirir.
Parselinizin kapsamda olup olmadığını teyit etme
- Tapu kaydınızdaki ada ve parsel numarasını, karar ekindeki alan bilgileriyle karşılaştırın.
- Güzergâhın parselin hangi bölümünden geçtiğini, direk yeri olup olmadığını belirleyin.
- İrtifak koridorunun genişliğini ve bu koridorda hangi kullanımların kısıtlanacağını sorun.
- Kapsamda görünmediğiniz hâlde fiilî çalışma yapılıyorsa, durumu tarihli biçimde kayıt altına alın.
Tebligat ve ilan usulünde gecikme riski
Kamulaştırma sürecinde hak arama yollarının çoğu, tebligat tarihine bağlı olarak işlemeye başlar. Adres değişikliği, taşınmazın mirasçılar arasında paylaşılmamış olması veya tapu kaydındaki adres bilgisinin eskimiş olması, tebligatın geç öğrenilmesine yol açar. Bu durumda malik, süreçten ancak inşaat başladığında haberdar olur ve zaman baskısıyla karşılaşır. Tapu kaydındaki adres bilgisinin güncel tutulması ve mirasçılar arasında intikalin tamamlanması, bu riski önemli ölçüde azaltır.
Kapsam ve bedele ilişkin itirazın ayrı yolları
Taşınmazın kararın kapsamında olmadığı veya güzergâhın fiilen haritadan farklı uygulandığı iddiası ile bedelin düşük belirlendiği iddiası aynı dosyada çözülmez. Bedel, asliye hukuk mahkemesindeki tespit ve tescil davasının konusudur; kamulaştırma kararının hukuka aykırılığı ise idari yargının alanına girer. İki iddianın birbirine karıştırılması, çoğu zaman yanlış merciye başvuru nedeniyle zaman kaybına yol açar.
Buradaki bilgiler genel çerçeveyi tanıtmak içindir. Güzergâh ve parsel eşleştirmesi teknik bir inceleme gerektirdiğinden, harita üzerinde tereddüt varsa hukuki ve teknik değerlendirmenin birlikte yapılması yerinde olur.