952 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 154 kV Evrencik RES - Hamitabat (Vize) Havza TM enerji iletim hattı projesi güzergâhında kalan bazı taşınmazların TEİAŞ tarafından acele kamulaştırılmasına karar verilmiştir. Bu tür kararların malik açısından en kritik yönü, sürecin tebligatla birlikte hızla işlemeye başlaması ve gecikmenin telafisinin çoğu zaman mümkün olmamasıdır.
Acele Kamulaştırma Olağan Usulden Nerede Ayrılır
2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 27. maddesine dayanan acele kamulaştırmada idare, bedel tespiti tamamlanmadan mahkemece belirlenen bedeli bankaya yatırarak taşınmaza el koyabilir. Olağan usulde önce satın alma görüşmesi ve bedel tespiti gündeme gelirken, acele usulde el koyma öne alınır; bedel tartışması ise devam eder. Bu nedenle el koymanın gerçekleşmiş olması, malikin bedele ilişkin haklarını kaybettiği anlamına gelmez.
Tebligatın Geç Ulaşması Ne Yaratır
Taşınmazın tapu kaydındaki adresin güncel olmaması, mirasçılar arasında intikalin yapılmamış olması veya köyde ilanen tebligata gidilmesi, malikin süreci geç öğrenmesine yol açar. Tebligat Kanunu çerçevesinde yapılan bildirimin usulüne uygunluğu ayrı bir tartışma konusudur; ancak dosyayı geç öğrenen malikin keşifte hazır bulunamaması, itiraz edilmemiş bir bilirkişi raporunun dosyaya yerleşmesi sonucunu doğurur. Uygulamadaki asıl kayıp burada yaşanır.
Tebliği Alan Malikin İlk Adımları
- Tebliğ zarfını ve tarihini bozmadan saklayın; sürelerin başlangıcı bu tarihtir.
- Dosya numarası üzerinden duruşma ve keşif gününü öğrenip takvime alın.
- Güncel tapu kaydı, çap ve varsa kadastro paftasını temin edin.
- Taşınmaz üzerindeki yapı, ağaç ve tesisleri tarihli fotoğraf ve ölçümle kayıt altına alın.
- Adres ve iletişim bilgilerinizi dosyaya bildirerek sonraki tebligatların size ulaşmasını güvence altına alın.
Gecikmenin Somut Sonuçları
- Keşfe katılmama nedeniyle taşınmazın fiili kullanım biçiminin rapora eksik yansıması.
- Rapora süresinde itiraz edilmediği için bedelin düşük belirlenmesi.
- Güzergâh ve ölçüye ilişkin maddi hataların ilerleyen aşamada tartışılamaması.
- Bankaya yatırılan bedelin tahsili için gerekli başvuruların geç yapılması.
Yukarıdaki çerçeve genel işleyişi anlatır; hattın geçtiği parselin niteliği ve tebligatın yapılış biçimi dosyadan dosyaya değiştiği için, elinizdeki evrakla birlikte hukuki değerlendirme alınması önerilir.