Yapay zekâ ile üretilmiş sahte görüntü ve ses kayıtları, yayıldıkça hem zararı hem de ispat güçlüğünü büyütür. Bu rehber, deepfake içeriklerde içerik kaldırma sürecinde delilin nasıl korunacağını ve başvuru sürelerinin nasıl yönetileceğini TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin hükümleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde ele alır.
İlk Saat: Delili Kaybetmeden Kaydetmek
Kaldırma başarılı olduğunda içerik ortadan kalkar; delil de onunla birlikte kaybolabilir. Bu nedenle sıralama şudur: önce delili sabitle, sonra kaldırmayı iste. Sabitleme yapılırken içeriğin tam bağlantı adresi, yayın tarihi, hesap kimliği, görüntülenme sayısı ve varsa yorumlar birlikte kaydedilmelidir. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabileceğinden, tarih ve saat bilgisini görünür kılan kesintisiz ekran kaydı ile dosyanın karma değerini içeren teknik çıktı tercih edilmelidir.
Paralel Yürütülecek Başvurular
- Platforma doğrudan bildirim: en hızlı sonuç veren yol; başvuru numarası ve verilen cevap saklanmalıdır.
- Sulh ceza hâkimliğine erişim engelleme ve içerik çıkarma talebi: 5651 sayılı Kanun kapsamında kişilik hakkı ihlali gerekçesiyle.
- Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusu: içeriğin niteliğine göre farklı suç tipleri gündeme gelebilir.
- Veri sorumlusuna başvuru ve ardından Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyet: kişisel veri işlenmesi boyutu varsa.
- Maddi ve manevi tazminat talebi: failin kimliği belirlenebildiğinde.
İçeriğin Sahteliğini Nasıl Ortaya Koyarsınız?
Deepfake iddiasında ispat yükü çoğu zaman mağdur üzerinde kalır. Bu nedenle iddia, yalnızca "bu ben değilim" beyanıyla değil; aynı zaman diliminde başka yerde bulunulduğunu gösteren konum ve iletişim kayıtları, orijinal görüntünün kaynak dosyası ve sesteki üretim izlerine ilişkin teknik inceleme talebiyle desteklenmelidir. Uzman incelemesi isteniyorsa, incelenecek dosyanın değiştirilmemiş halinin muhafaza edilmiş olması şarttır; yeniden sıkıştırılmış veya paylaşım uygulamalarından geçmiş kopyalar analiz değerini düşürür.
Süre Riskini Doğuran Noktalar
Erişim engelleme kararlarına itiraz ve şikâyet yolları kısa sürelere bağlıdır ve bu süreler kararın tebliğinden işler. Ayrıca içeriğin ilk yayınlandığı tarih ile öğrenme tarihi arasındaki fark, hem şikâyet süresi hem de tazminat zamanaşımı bakımından önem taşır. İçerik başka hesaplarca yeniden paylaşıldığında her yayın ayrı değerlendirilebileceğinden, tespit listesi güncel tutulmalı ve yeni bağlantılar dosyaya eklenmelidir.
Uyarı
Bu metin genel çerçeve sunar; içeriğin türü, platformun politikası ve failin belirlenebilir olup olmaması izlenecek yolu değiştirir. Hakkınızda üretilmiş sahte bir içerikle karşılaştıysanız, yayılım hızı nedeniyle hem teknik hem hukuki adımların eşzamanlı atılması önerilir.