İnternette yayımlanan bir içerik kişilik haklarını ihlal ettiğinde kaybedilen her saat zararı büyütür: içerik kopyalanır, arama sonuçlarında yerleşir, ekran görüntüsüyle başka platformlara taşınır. Bu nedenle 5651 sayılı Kanun kapsamındaki başvurularda doğru mercie ilk seferde ulaşmak, dilekçenin hukuki inceliğinden daha belirleyici olabilir.
Başvuru Hattının Kurulması
Kanun, içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi taleplerini kural olarak sulh ceza hâkimliğinin kararına bağlar. Talep doğrudan içerik veya yer sağlayıcıya da iletilebilir; ancak sağlayıcı yanıt vermediğinde ya da içerik kaldırılmadığında hâkimlik kararı gerekli hâle gelir. Özel hayatın gizliliğinin ihlal edildiği acil durumlar için kanunda daha hızlı işleyen ayrı bir usul öngörülmüştür ve bu yolda kararın kısa sürede hâkim onayına sunulması gerekir.
Kişilik Hakkı mı Kişisel Veri mi: Yol Ayrımı
Aynı içerik hem kişilik hakkı ihlali hem kişisel verinin hukuka aykırı işlenmesi olarak değerlendirilebilir. Birinci okumada 5651 kapsamındaki erişim engeli yolu, ikinci okumada KVKK kapsamındaki veri sorumlusuna başvuru ve Kurula şikâyet yolu işler. Talep TCK 243-245 kapsamındaki bir bilişim suçuna da dayanıyorsa savcılığa şikâyet ayrı bir hat olarak yürür. Bu üç hattın birbirinin alternatifi değil, çoğu zaman tamamlayıcısı olduğu gözden kaçırılmamalıdır.
Delil Tespiti Yapılmadan Başvurmanın Riski
İçerik yayından kalktığında ispat da onunla birlikte kaybolur. Bu nedenle başvurudan önce bağlantı adresi, yayın tarihi, erişim tarihi ve sayfanın tam görüntüsü kayıt altına alınmalıdır. Görüntünün tarih ve adres bilgisini içerecek şekilde alınması, sonradan içeriğin varlığının tartışılmasını engeller. Mümkün olduğunda tespit işleminin resmî bir kanalla yapılması ispat değerini yükseltir.
Bildirim ve Tebligat Gecikmesinin Bedeli
Karar alınmış olsa bile uygulanması, kararın ilgili birimlere ve sağlayıcılara ulaşmasına bağlıdır. Bu aktarımda yaşanan gecikme, içeriğin başka adreslerde çoğalmasına zaman tanır. Aynı şekilde reddedilen bir talebe karşı itiraz süresi de kararın tebliğinden itibaren işler; tebligatın eski adrese yapılması hak kaybına yol açar. Başvuru sonrası dosya numarası üzerinden düzenli takip yapılması ve karar çıktığında uygulanıp uygulanmadığının kontrol edilmesi gerekir.
Talep Dilekçesinde Bulunması Gerekenler
- Kaldırılması istenen içeriğin tam bağlantı adresi, sayfa bazında
- İhlalin hangi hakka yönelik olduğunun somut açıklaması
- Talebin kapsamı: içeriğin çıkarılması mı, erişimin engellenmesi mi
- Daha önce sağlayıcıya yapılmış başvuru ve alınan cevap
Yukarıdaki bilgiler genel çerçeveyi anlatır. Platformun niteliği ve içeriğin türü izlenecek yolu değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde hukuki görüş alınması dosyanın hızını artırır.