Sosyal medya veya e-posta hesabının ele geçirilmesi çoğu zaman tek bir olayla sınırlı kalmaz; hesap üzerinden paylaşılan içerikler kısa sürede yayılır ve mağdurun itibarına yönelik ikinci bir zarar doğar. Bu nedenle izlenecek yol iki ayrı hattan yürür: ceza şikâyeti ve içeriğin erişime kapatılması. Aşağıda TCK 243-245, 5651 ve KVKK çerçevesinde bu iki hattın nasıl paralel yürütüleceği anlatılmaktadır.
İlk saatlerde yapılacaklar
- Hesabın ele geçirildiği anı gösteren oturum ve giriş bildirimlerini kaybolmadan kaydedin.
- Paylaşılan içeriklerin tam adresini, tarih ve saatiyle birlikte listeleyin.
- Ekran görüntülerini içerik adresi görünecek biçimde alın ve mümkünse tespit tutanağına bağlatın.
- Platformun kendi bildirim mekanizmasını kullanın ve başvuru numarasını saklayın.
- Hesaba bağlı e-posta ve telefon bilgilerinin değiştirilip değiştirilmediğini not edin.
İki ayrı yol, iki ayrı merci
Bilişim sistemine hukuka aykırı erişim ve sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme fiilleri TCK kapsamında suç oluşturur; bu yönüyle başvuru cumhuriyet başsavcılığına yapılır. Buna karşılık içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi talebi 5651 sayılı Kanun uyarınca sulh ceza hâkimliğine yöneltilir. Kişisel verilerin hukuka aykırı biçimde yayılması söz konusuysa KVKK kapsamındaki başvuru yolu da ayrıca işletilebilir. Bu yolların birbirinin yerine geçmediğini, biri işletildiğinde diğerinin kendiliğinden sonuç doğurmadığını unutmamak gerekir.
Erişim engeli talebinde içerik
Talep dilekçesinde hangi içeriğin, hangi gerekçeyle kaldırılmasının istendiği tek tek gösterilmelidir. Sitenin tamamına yönelik genel taleplerin ölçülülük ölçütü nedeniyle karşılanmaması olağandır; buna karşılık içeriğin doğrudan adresi verildiğinde karar alınması hem hızlanır hem de uygulanabilirliği artar. Kanun, bu tür taleplerde kararın kısa süre içinde verilmesini öngörür; bu nedenle dilekçenin baştan eksiksiz hazırlanması, sonradan tamamlamaya çalışmaktan daha etkilidir.
Yanlış merci ve delil kaybı riski
- Erişim engeli talebinin savcılığa, ceza şikâyetinin hâkimliğe yöneltilmesi
- İçerik adreslerinin dilekçede belirtilmeyip yalnızca ekran görüntüsüne bırakılması
- Platform kayıtlarının saklama süresi dolmadan bilgi talebinde bulunulmaması
- Ele geçirilen hesabın şifresi değiştirilirken önceki oturum kayıtlarının silinmesi
- Yeniden yayımlanan içerikler için ayrı başvuru yapılmaması
Zararın belgelenmesi
Olayın maddi ve manevi sonuçlarının ayrıca kayda geçirilmesi, sonraki tazminat talebinin dayanağını oluşturur. Ticari hesap söz konusuysa erişim kesintisinin işe etkisini gösteren kayıtlar da baştan derlenmelidir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Olayın gerçekleştiği platform, içeriğin niteliği ve elde edilen kayıtlar izlenecek yolu değiştirebileceğinden, başvurulardan önce bir hukukçuyla görüşülmesi önerilir.