Oltalama saldırılarında zarar tek bir anda doğar, fakat delil çok daha hızlı kaybolur. Sahte site kapanır, mesaj silinir, para birkaç hesap arasında dolaştırılır. Bu nedenle phishing mağduriyetinde suç duyurusunun içeriği kadar hangi saatte yapıldığı da sonucu etkiler.
Olayı Doğru Nitelendirmek
Oltalama, çoğu zaman tek bir fiil değil zincirdir: sahte bir arayüzle bilgi elde edilmesi, hesaba erişilmesi ve paranın aktarılması ayrı hukuki değerlendirmeler gerektirir. TCK'nın 243 ila 245. maddeleri bilişim sistemine hukuka aykırı erişim, sistemi engelleme ve bozma ile banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılmasını düzenler. Aldatıcı yöntemle malvarlığı elde edilmesi ise dolandırıcılık kapsamında, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması hâline özgü ağırlaştırıcı yapısıyla değerlendirilir. Dilekçede fiilin bütün halkalarının anlatılması, savcılığın soruşturma yönünü belirler.
Zamanın Delil Üzerindeki Etkisi
- Trafik ve bağlantı kayıtlarının saklanma süreleri sınırlıdır; gecikme bu kayıtların silinmesine yol açabilir.
- Para transferi zinciri uzadıkça, aktarımın izlenmesi ve iadesi güçleşir.
- Sahte alan adı kısa sürede yayından kaldırıldığında, kaydedilmemiş içerik geri getirilemez.
- Cihazdaki zararlı yazılım silinirse, erişimin nasıl sağlandığı belirsiz kalır.
- SMS ve e-postaların otomatik temizlenme ayarları, farkında olmadan delil kaybına neden olur.
Suç Duyurusu Dilekçesinin İskeleti
- Olayın kronolojisi: mesajın geldiği an, tıklanan bağlantı, girilen bilgiler ve fark edilme anı saat bilgisiyle yazılır.
- Zarar tablosu: her transfer ayrı satır olarak, tutar ve alıcı hesap bilgisiyle gösterilir.
- Ekler: ekran görüntüleri, mesaj başlıkları, banka dekontları ve çağrı kayıtları listelenir.
- Talepler: alıcı hesaplar üzerinde tedbir, IP ve abone bilgilerinin tespiti, sahte içeriğin kaldırılması ayrı ayrı istenir.
- Şikâyetçi sıfatı ve tebligat bilgileri eksiksiz verilir.
Paralel Yürütülmesi Gereken Başvurular
Cumhuriyet başsavcılığına yapılan başvuruyla eş zamanlı olarak bankaya yazılı bildirim yapılmalı, işlem itirazı kayda geçirilmelidir. Sahte site veya sahte hesap devam ediyorsa, 5651 sayılı Kanun çerçevesinde içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi için sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir; bu yolda karar kısa süre içinde verilir. Kişisel verilerin bir veri sorumlusunun güvenlik zafiyeti nedeniyle ele geçirildiği düşünülüyorsa, KVKK kapsamındaki ihlal bildirimi ve ilgili kişi başvurusu ayrı bir hat olarak yürütülmelidir.
Mağdurun Kendi Delilini Bozmaması
Uygulamada sık rastlanan bir hata, mağdurun cihazı temizlemesi, şifreleri değiştirdikten sonra eski oturum kayıtlarını silmesi veya sahte siteyle yazışmayı kapatmasıdır. Güvenlik önlemi almak gerekir; ancak bunu yapmadan önce ekran görüntüleri, e-posta kaynak kodları ve mesaj üstverisi ayrı bir yerde yedeklenmelidir. Mümkün olduğunda cihazın imajının alınması, sonraki teknik incelemeyi tartışmadan kurtarır.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Her oltalama olayının teknik seyri farklı olduğundan, başvuru öncesinde alanında çalışan bir hukukçuyla delil listesini gözden geçirmeniz önerilir.