Bir veri ihlali fark edildiğinde en değerli kaynak zamandır. TCK’nın 243-245. maddelerinde düzenlenen bilişim suçları bakımından soruşturmanın başarısı, büyük ölçüde ihlal anına ait teknik kayıtların hâlâ mevcut olup olmamasına bağlıdır. Suç duyurusunun geç yapılması, hukuki sürelerden bağımsız olarak delilin fiilen ortadan kalkmasına yol açar.
Delilin Fiziksel Ömrü ile Hukuki Süre Aynı Değil
Şikâyete bağlı suçlarda kanunun öngördüğü şikâyet süresi içinde başvurmak gerekir; ancak bu süre dolmadan çok önce, hizmet sağlayıcıların 5651 sayılı Kanun ve ilgili düzenlemeler çerçevesinde tuttuğu trafik kayıtları rutin olarak silinebilir. Dolayısıyla dosyada iki ayrı takvim vardır: hukuken başvurabileceğiniz son gün ve teknik olarak kaydın erişilebilir olduğu son gün. Planlama daima ikincisine göre yapılmalıdır.
İhlal Anında İlk 72 Saatte Yapılacaklar
- Etkilenen sistemler devre dışı bırakılmadan önce imaj ve log yedeği alınır.
- Erişim kayıtları, IP ve zaman damgalarıyla birlikte değiştirilmeden saklanır.
- Ekran görüntüleri yerine, doğrulanabilir sistem çıktıları tercih edilir.
- KVKK kapsamındaki bildirim yükümlülüğü ayrıca değerlendirilir.
- Suç duyurusu dilekçesinde saklanması istenen kayıtlar açıkça talep edilir.
Dilekçede Somutluk Neden Belirleyici
Yalnızca hesabımın ele geçirildiği şeklindeki genel anlatım, savcılığın hangi hizmet sağlayıcıdan hangi kaydı isteyeceğini göstermez. Dilekçede olayın tarihi ve saati, etkilenen hesap ve sistem bilgileri, şüpheli erişimin geldiği kaynak ile talep edilen kayıtların türü ayrı ayrı yazılmalıdır. Bu düzeyde somutluk, kayıtların saklama süresi dolmadan yazışmanın başlatılmasını sağlar.
KVKK ile Ceza Soruşturmasının Kesişimi
Aynı olay hem kişisel verilerin korunmasına ilişkin idari süreci hem de ceza soruşturmasını tetikleyebilir. İki süreç bağımsız yürür; birinde verilen karar diğerini kendiliğinden sonuçlandırmaz. Veri sorumlusu sıfatıyla yapılan bildirimlerin içeriği ile ceza dosyasındaki beyanların çelişmemesi önem taşır. Çelişkili anlatım, ihlalin mağduru olan tarafın konumunu da zayıflatabilir.
Zarar Görenin Paralel Yürütebileceği Talepler
- İçeriğin yayılması söz konusuysa erişimin engellenmesine ilişkin başvuru yolları
- Maddi ve manevi zarara ilişkin taleplerin ayrı bir takvimde izlenmesi
- Kart ve hesap hareketlerine ilişkin bankaya yapılan bildirimlerin tarihlenmesi
- Soruşturma dosyasına sonradan sunulacak teknik raporun kapsamının belirlenmesi
Bilişim dosyalarında geç kalınan her gün, geri getirilmesi mümkün olmayan bir kayıt anlamına gelebilir. Buradaki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır; olayın teknik yapısına göre atılacak adımlar değişeceğinden, ilk saatlerde hukuki ve teknik desteğin birlikte alınması yerinde olur.