Sosyal medya, e-posta veya banka uygulaması hesabının ele geçirilmesi hem cezai hem hukuki sonuç doğuran bir olaydır. İki yol birbirinden bağımsız ilerler ve her ikisinin de dayandığı delil aynıdır: kayıtlar. Bu kayıtların ömrü sınırlı olduğundan, tazminat talebinin başarısı çoğu zaman ilk gün alınan aksiyonlarla belirlenir.
İlk Yirmi Dört Saat Neden Belirleyici
Hesap ele geçirildiğinde saldırganın bıraktığı izler; oturum açma kayıtları, IP bilgisi, cihaz bilgisi, gönderilen mesajlar ve yapılan işlem kayıtlarıdır. Bu veriler platform tarafında sınırlı süre tutulur ve kullanıcı tarafından silinen içerikle birlikte erişilemez hale gelebilir. Bu nedenle şifre değiştirmeden önce dahi ekran görüntüleri alınmalı, hesap güvenlik bildirimleri saklanmalı ve varsa hesap etkinlik dökümü indirilmelidir. Kayıt alınmadan yapılan temizlik, sonradan delilsizlik olarak karşımıza çıkar.
Cezai Yol ile Tazminat Yolunun Ayrımı
Fiil, TCK'nın bilişim sistemine girme, sistemi engelleme ve veriyi bozma suçlarına ilişkin 243 ila 245. maddeleri kapsamında değerlendirilebilir; hesap üzerinden mağdurun adına işlem yapılmışsa ayrı suç tipleri de gündeme gelir. Ancak ceza soruşturmasının açılmış olması, uğranılan zararın kendiliğinden karşılanacağı anlamına gelmez. Maddi ve manevi tazminat, hukuk mahkemesinde ayrıca istenir. Haksız fiile dayanan tazminat taleplerinde TBK, zararın ve failin öğrenilmesinden itibaren işleyen kısa süre ile fiilden itibaren işleyen uzun süreyi birlikte öngörür; failin kimliği geç belirlenen dosyalarda bu iki sürenin ayrı ayrı hesaplanması gerekir. Fiil aynı zamanda suç oluşturuyorsa, ceza zamanaşımının daha uzun olması hâlinde bu sürenin tazminat talebine de uygulanacağı kuralı gözden kaçırılmamalıdır.
İçeriğin Yayılmasını Durdurmak
Ele geçirilen hesaptan kişisel içerik paylaşıldıysa, tazminatı beklemek yerine yayılmayı durdurmak önceliklidir. 5651 sayılı Kanun kapsamında içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi için sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir; bu yol, kanunda kısa karar süreleri öngörülmesi nedeniyle en hızlı sonuç veren adımdır. Başvuruda hangi bağlantı adresinin hangi gerekçeyle kaldırılmasının istendiği tek tek gösterilmelidir; genel talepler uygulanabilir karar üretmez.
Veri Sorumlusuna Karşı Sorumluluk
Ele geçirme, hizmet sağlayıcının güvenlik tedbirlerindeki eksiklikten kaynaklanıyorsa KVKK kapsamında ayrı bir sorumluluk doğabilir. 6698 sayılı Kanun veri sorumlusuna güvenliği sağlama yükümlülüğü yükler; ihlal bildiriminin yapılıp yapılmadığı, mağdura zamanında haber verilip verilmediği bu değerlendirmenin parçasıdır. İlgili kişi başvurusu ve Kurula şikâyet yolu, tazminat davasından bağımsız olarak işletilebilir ve elde edilen tespitler dava dosyasına delil olarak sunulabilir.
Delil Klasörü İçin Kısa Liste
- Olayın fark edildiği tarih ve saat ile ilk ekran görüntüleri.
- Platformdan alınan oturum ve cihaz kayıtları.
- Banka veya ödeme kuruluşuna yapılan bildirimin kaydı.
- Zararı gösteren belgeler: işlem dekontları, iptal edilen sözleşmeler, iletişim kayıtları.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; olayın teknik ayrıntıları ve zararın niteliği sonucu değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde hukuki görüş alınması yerinde olur.