Haksız fiilden doğan tazminat taleplerinde başarı, çoğu zaman zararın ve nedensellik bağının ne kadar somut ortaya konabildiğine bağlıdır. Bu rehber TBK ve HMK çerçevesinde haksız fiil davasında ispat yükünü ele alır.
Sorumluluğun Dört Unsuru
Haksız fiil sorumluluğu; hukuka aykırı bir eylem, kusur, zarar ve bunlar arasındaki illiyet bağının birlikte bulunmasını gerektirir. Bu unsurlardan biri eksik kaldığında talep temelsiz kalır. Dava kurgusu, dört unsuru da ayrı ayrı ispatlayacak biçimde tasarlanmalıdır.
Zararın Kalemlere Ayrılması
Maddi zarar; fiilî zarar ve yoksun kalınan kazanç gibi farklı kalemlerden oluşabilir. Manevi zarar ise ayrı bir değerlendirmeye tabidir. Her kalemin dayanağının belgeyle veya uygun delille desteklenmesi, hesap aşamasında dosyayı güçlendirir.
İlliyet Bağının Kurulması
- Eylem ile zarar arasındaki nedensellik zincirinin gösterilmesi
- Araya giren başka nedenlerin etkisinin değerlendirilmesi
- Zararın öngörülebilirlik sınırının tartışılması
- Ortak veya müteselsil sorumluların ayrıştırılması
Müterafik Kusur İtirazı
Karşı taraf, zararın doğmasında veya artmasında zarar görenin de kusuru bulunduğunu ileri sürebilir. Bu itiraz tazminattan indirim sonucu doğurabileceğinden, kendi tarafınızın kusursuzluğunu destekleyen deliller baştan hazırlanmalıdır.
Zamanaşımının İki Yönlü İşleyişi
Haksız fiilde zamanaşımı, hem zararın ve failin öğrenilmesine bağlı süre hem de fiilden itibaren işleyen süre olmak üzere iki yönlü çalışır. Öğrenme anının belgelenmesi, süre itirazlarına karşı savunmanın temelidir.
Her haksız fiil olayı kendi maddi ve nedensellik yapısıyla değerlendirilir; küçük bir ayrıntı hesabı değiştirebilir. Delillerinizi toplayarak bir hukukçuya danışmanız uygun olur.