Sözleşme ilişkilerinde tazminat talebinin başarısı çoğu zaman zamanında ve usulüne uygun bir ihbara bağlıdır. Konu, TBK, usul yönünden HMK ve tüketici ilişkilerinde TKHK ekseninde değerlendirilir.
İhbar Neden Bu Kadar Önemli?
Birçok sözleşme ilişkisinde, aykırılığın karşı tarafa bildirilmesi (ihbar veya temerrüt ihtarı) tazminat hakkının doğması ya da kullanılabilmesi için ön koşuldur. İhbarın yapılmaması veya geç yapılması, esasen haklı olan tazminat talebini zayıflatabilir. Bu nedenle aykırılık fark edilir edilmez ihbar planı kurulmalıdır.
İhbarda Bulunması Gerekenler
- Aykırılığın somut olarak tanımı
- Giderim veya ifa için tanınan makul süre
- Süre sonunda başvurulacak sonucun bildirimi
- İhbar tarihinin ispatlanabilir kanıtı
Zararın Belgelenmesi
Tazminat, ancak somut ve ispatlanabilir bir zarara dayandığında sonuç doğurur. Bu nedenle zarar kalemleri fatura, sözleşme, yazışma ve gerekiyorsa teknik raporla desteklenmelidir. Zararın miktarının ölçülebilir biçimde ortaya konması, talebin isabetini artırır.
Maddi ve Manevi Ayrımı
Talep edilen zararın maddi mi manevi mi olduğu baştan ayrılmalıdır; her ikisinin dayanağı ve ispat biçimi farklıdır. Maddi zarar hesapla, manevi zarar ise olayın niteliği ve etkisiyle temellendirilir.
Talebi Kurarken Sıra
- Aykırılık ve zarar arasındaki bağ kurulur.
- İhbar yapılır ve tarihi belgelenir.
- Zarar kalemleri ölçülebilir biçimde hesaplanır.
- Süre içinde uygun yargı yoluna başvurulur.
Sözleşmeden doğan tazminat talepleri, ilişkinin türüne ve tarafların davranışına göre değişir. Somut olayda ihbar ve zarar unsurlarını doğru kurgulamak için hukuki değerlendirme almak faydalı olacaktır.