Soruşturma aşamasında uygulanan koruma tedbirleri, henüz hüküm kurulmadan kişinin özgürlüğüne ve malvarlığına doğrudan müdahale eder. Bu nedenle savunmanın ilk işi esasa girmek değil, tedbirin dayandığı olgunun ve elde ediliş biçiminin denetlenmesidir. Bu rehber CMK, TCK ve 5275 sayılı Kanun ekseninde tedbire itiraz takviminin kurulmasına ve delilin hukuka uygunluğunun tartışılmasına odaklanır.
Somut Delile Dayanan Kuvvetli Şüphe Var mı?
Koruma tedbirlerinin ortak koşulu, dosyada somut delile dayanan bir şüphenin bulunmasıdır. Bu nedenle itiraz dilekçesi soyut masumiyet vurgusuyla değil, kararda gösterilen delilin hangi noktada eksik veya yanlış değerlendirildiğiyle kurulmalıdır. Kararın gerekçesi ile dosyadaki belgeler madde madde eşleştirilmelidir.
Arama ve El Koymada Usul Denetimi
Delilin içeriğinden önce elde ediliş biçimi denetlenir. Kontrol edilecek noktalar şunlardır:
- Kararın hangi makamca ve hangi kapsamla verildiği
- İşlemin karar kapsamı dışına çıkıp çıkmadığı
- Tutanakların imzalanma biçimi ve tanık ile hazır bulunanların kimliği
- El konulan dijital materyalin imajının alınıp alınmadığı ve bir kopyasının ilgilisine verilip verilmediği
- Muhafaza zincirinin kesintisiz belgelenip belgelenmediği
Tutuklamaya İtiraz ve Tahliye Talebinin Ritmi
Tutukluluğa itiraz ile tahliye talebi birbirinden farklı araçlardır ve aynı anda tüketilmeleri her zaman doğru strateji değildir. Dosyaya yeni bir belge girdiğinde, tanık dinlendiğinde veya isnat değiştiğinde talep yenilenmelidir; içeriği değişmeyen tekrarlar ise dosyada karşılık bulmaz. İtiraz süresi kısadır ve kararın öğrenilmesiyle işler; bu nedenle tebliğ tarihi mutlaka kayda geçirilmelidir.
Dijital Delilde İmaj ve Bütünlük Sorunu
Bilgisayar ve telefon incelemelerinde en sık tartışılan konu, incelenen verinin orijinaliyle birebir aynı olduğunun gösterilebilmesidir. Bütünlük değerinin tutanakta yer almaması veya inceleme sırasında verinin değişmiş olabileceği ihtimali, delilin ispat gücünü zayıflatır. Bu itiraz teknik olduğu için uzman görüşüyle desteklenmelidir.
Uzlaştırma Kapsamı ve İnfaz Beklentisi
Uzlaştırmanın kapsamı CMK ile sınırlandırılmıştır; dosyadaki sevk maddesinin bu kapsamda olup olmadığı soruşturmayı yürüten makamca değerlendirilir. Kapsam dışındaki dosyalarda strateji, yargılamanın sonundaki ceza ve 5275 sayılı Kanun kapsamındaki infaz sonuçları öngörülerek kurulmalıdır.
Kapanış
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve hiçbir dosyanın yerine geçmez. Tedbir kararlarında süreler kısa olduğundan, karar tebliğ edilir edilmez bir avukatla görüşülmesi önemlidir.