Kripto para yatırımı vaadiyle işletilen dolandırıcılık düzenlerinde, para trafiği bir noktada gerçek banka hesaplarından geçer. Bu nedenle hem mağdurun kendi hesabı hem de paranın uğradığı aracı hesaplar, 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ve 5549 sayılı Kanun kapsamındaki tedbirlerle bloke edilebilir. Bu rehber, blokenin mantığını ve nasıl kaldırılacağını anlatır.
Hesap Neden Bloke Edilir?
Bloke iki farklı kaynaktan doğar. Birincisi bankanın kendi risk politikası gereği geçici olarak koyduğu işlem kısıtıdır; ikincisi bir soruşturma kapsamında verilen adli tedbirdir. Kripto dolandırıcılığında sıklıkla, mağdurun parasını gönderdiği hesaba bir başka mağdurun şikâyetiyle tedbir konulmuş olur ve zincirdeki tüm hesaplar aynı anda kilitlenir.
Mağdur ve Şüpheli Ayrımı
İzlenecek yol, kişinin dosyadaki konumuna göre tamamen değişir:
- Parasını kaptıran mağdur iseniz amaç, gönderilen tutarın aklama (TCK 282) zinciri içinde erimeden önce tespit edilip iade yolunun açılmasıdır.
- Hesabına para geçtiği için şüpheli konumuna düşen kişi iseniz amaç, paranın hukuki bir sebebe (ticaret, borç ödemesi, gerçek bir satış) dayandığını belgeyle ortaya koymaktır.
Blokenin Kaldırılması İçin Adımlar
- Blokenin bankadan mı yoksa savcılık/mahkeme kararından mı kaynaklandığı öğrenilir; ikisinin başvuru mercii farklıdır.
- Adli tedbir varsa, tedbir kararını veren mercie hesabın kendi meşru paranıza ait kısmının serbest bırakılması için dilekçe verilir.
- Para hareketinin gerçek sebebini gösteren sözleşme, fatura, mesajlaşma ve dekontlar bir arada sunulur.
Kayıp Fonların İzini Sürmek
Kripto dolandırıcılığında para çoğu zaman banka hesabından çıkıp borsalara ve cüzdanlara dağıtılır. Bu aşamada işlem tarihleri, alıcı IBAN'ları ve varsa cüzdan adresleri kronolojik bir tabloda toplanmalı; şikâyet dilekçesine bu akış eklenmelidir. Erken hareket, paranın çekilmeden önce bulunma ihtimalini artırır; gecikme çoğu kez fonun kaybı anlamına gelir.
Kısa Değerlendirme
Bloke edilmiş bir hesap hem mağdur hem şüpheli için ciddi mağduriyet doğurur ve her dosyanın para akışı kendine özgüdür. Hangi dilekçenin hangi mercie, hangi sürede verileceği somut duruma göre değiştiğinden, işlem yapmadan önce dosyanızı bir avukata inceletmeniz yerinde olur.