İlamsız icra takibinde borçlunun elindeki en güçlü araç, ödeme emrine yapılan itirazdır. Ne var ki bu itirazın nereye, ne şekilde ve hangi içerikle yapıldığı, çoğu zaman borcun kendisinden daha belirleyicidir. Aşağıda merci seçimi ve usule aykırı işlem riski adım adım ele alınmıştır.
İtirazın Muhatabı Mahkeme Değil, İcra Dairesidir
İlamsız takipte ödeme emrine itiraz, takibin yapıldığı icra dairesine yöneltilir. Uygulamadaki en yaygın hata, itiraz dilekçesinin doğrudan icra mahkemesine sunulmasıdır; bu yol takibi kendiliğinden durdurmaz ve yedi günlük süre işlemeye devam eder. İtiraz dilekçe ile sunulabileceği gibi dairede tutanağa da geçirilebilir; her iki hâlde de kayıt tarihini gösteren belgenin saklanması gerekir.
Kambiyo Takibinde Tablo Değişir
Kambiyo senetlerine mahsus haciz yolunda itiraz süresi daha kısadır ve itiraz icra mahkemesine yapılır. Dolayısıyla ilk yapılması gereken iş, elinize ulaşan ödeme emrinin hangi takip türüne ait olduğunu örnek numarasından tespit etmektir. Takip türü yanlış okunduğunda hem merci hem süre hatası aynı anda ortaya çıkar ve itiraz hiç yapılmamış sayılır.
Yetki İtirazı Esasa İtirazla Birlikte İleri Sürülmelidir
Takibin yetkisiz icra dairesinde başlatıldığını düşünen borçlunun, yetki itirazını borca veya imzaya itirazla aynı dilekçede ileri sürmesi ve yetkili icra dairesini göstermesi beklenir. Yalnızca yetkiye itiraz edilip borca itiraz edilmezse, yetki itirazı kabul edilse dahi borç kesinleşmiş sayılabilir. Tersine, yetki itirazının hiç yapılmaması yetkiyi kesinleştirir.
İtiraz Dilekçesinde Ayrıştırılması Gereken Kalemler
- Borcun tamamına mı, bir kısmına mı itiraz edildiği (kısmi itirazda itiraz edilmeyen kısım kesinleşir)
- İmzaya itiraz varsa bunun ayrıca ve açıkça belirtilmesi
- Faiz oranına, işleyiş tarihine ve takip masraflarına yönelik itirazlar
- Zamanaşımı, takas–mahsup ve ödeme savunmalarının dayanağı
Süre Kaçtıysa Elde Kalan Yollar
- Kusuru olmaksızın süreyi geçiren borçlu için gecikmiş itiraz kurumu değerlendirilir; engelin kalktığı tarih belgeyle ortaya konmalıdır.
- Borcun bulunmadığı iddiası için menfi tespit; ödeme yapıldıysa istirdat davası gündeme gelir.
- Tebligatın usulsüz olduğu düşünülüyorsa, öğrenme tarihine dayalı olarak icra mahkemesinde şikâyet yolu izlenir.
Bu içerik yalnızca genel çerçeveyi anlatır. Takip dosyanızdaki tebliğ tarihi, takip türü ve senedin niteliği sonucu doğrudan etkilediğinden, itiraz metnini süre dolmadan bir hukukçuyla birlikte hazırlamanız önerilir.