Kripto varlıklar üzerinden gerçekleşen dolandırıcılık iddialarında dosyanın seyri, şikâyetin hangi başsavcılığa ve hangi içerikle sunulduğuna göre değişir. Para hareketinin birden fazla ülkeye ve platforma yayılması, yetki tartışmasını olağan hâle getirir; bu tartışma çözülmeden soruşturma derinleşmez.
Şikâyet Hangi Başsavcılığa Yöneltilir
Soruşturmada yetki, kural olarak suçun işlendiği yere göre belirlenir. Kripto işlemlerinde fiilin gerçekleştiği yerin tespiti zor olduğundan, uygulamada mağdurun bulunduğu yer başsavcılığına yapılan şikâyet üzerinden ilk işlemler başlatılır ve dosya gerekiyorsa yetkili yere gönderilir. Şikâyetin bir yerde yapılmış olması sürenin korunması bakımından önemlidir; yetkisizlik kararı şikâyet hakkını ortadan kaldırmaz.
Malvarlığına Yönelik Tedbir Talebinin Zamanlaması
Transferlerin izlenebilirliği zamanla azaldığı için, banka hesapları ve platform bakiyeleri bakımından koruma tedbiri talebi şikâyetle birlikte ileri sürülmelidir. Talebin gerekçesinde işlem tarihleri, cüzdan adresleri ve havale kayıtları somut biçimde gösterilmelidir. 5411 sayılı Kanun kapsamındaki banka kayıtları ile 5549 sayılı Kanun çerçevesindeki bildirim yükümlülüklerine ilişkin bilgiler bu aşamada önem kazanır.
Aklama İddiasının Dosyaya Etkisi
Elde edilen değerlerin başka hesaplara aktarılması, Türk Ceza Kanunu'nun 282. maddesinde düzenlenen suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama tartışmasını gündeme getirebilir. Bu nitelendirme, hem görevli mahkemeyi hem de soruşturmanın kapsamını değiştirir. Platformun faaliyetinin SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemelerine uygun olup olmadığı ayrıca sorgulanmalıdır.
Usule Aykırı İşlem Riskleri
- Şikâyetin yetkisizlik ihtimali gerekçesiyle geciktirilmesi
- Cüzdan adresleri ve işlem kimliklerinin dilekçede yer almaması
- Platformla yapılan yazışmaların ekran görüntüsü olmadan anlatılması
- Kovuşturmaya yer olmadığı kararına karşı itiraz süresinin kaçırılması
- Ceza ve tazminat taleplerinin tek dilekçede birleştirilmesi
Şikâyet Dosyasını Hazırlarken
- Tüm transferler tarih, tutar ve alıcı bilgisiyle tabloya dökülür.
- Platform ve aracıların ticari kimliği araştırılır.
- Banka dekontları ile blok zinciri kayıtları eşleştirilir.
- Koruma tedbiri talebi ayrı başlık altında yazılır.
- Takipsizlik ihtimaline karşı itiraz mercii ve süresi önceden not edilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; işlem hacmi ve tarafların bulunduğu ülkeler süreci esaslı biçimde etkileyebileceğinden, şikâyet öncesinde hukuki değerlendirme alınması önerilir.