İcra takibinin en somut sonuçları e-haciz ve ardından gelen satış aşamasında görülür. İcra ve İflas Kanunu (İİK) takip yollarını ve satış usulünü, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) ise genel usul kurallarını düzenler. Bu rehber, hem alacaklının tahsil sürecini hem borçlunun sahip olduğu itiraz imkânlarını ele alır.
E-Haciz Nasıl İşler?
Elektronik haciz, borçlunun banka hesapları ve kayıtlı malvarlığı üzerine sistem üzerinden konulur. Hızlı olması alacaklı için avantaj sağlasa da, hacze konu tutarın gerçekten borçluya ait ve haczedilebilir nitelikte olması gerekir. Örneğin bazı asgari gelir kalemleri ve sosyal yardımlar üzerinde haciz sınırları vardır.
Haczedilemeyen Değerler
Borçlunun her malvarlığı haczedilemez. İİK bir kısım değerleri koruma altına alır:
- Borçlunun ve ailesinin geçimi için zorunlu eşyalar,
- Maaş ve ücretin yasa ile belirlenen kısmı,
- Mesleğini sürdürmesi için gerekli asgari araçlar.
Bu sınırlar aşılarak haciz uygulanmışsa, borçlu icra mahkemesine şikâyet yoluyla itiraz edebilir.
Kıymet Takdirine İtirazın Önemi
Satıştan önce mala değer biçilir. Bu kıymet takdiri gerçek değerin altında veya üstünde ise, süresi içinde itiraz edilmesi kritiktir. İtiraz edilmezse malın düşük bedelle satılması, hem borçluyu zarara uğratır hem alacağın tam karşılanmamasına yol açar.
Satış Sürecinde Usul Denetimi
Taşınır ve taşınmaz satışları belirli usul kurallarına bağlıdır; ilanın usulüne uygun yapılması, satış şartlarının ilgililere bildirilmesi gerekir. Bu usule aykırılıklar, ihalenin feshi talebine dayanak olabilir. İhalenin feshi için süreler kısadır ve dikkatle takip edilmelidir.
İki Taraf İçin de Kayıt Tutmak
Alacaklı, tahsil edilen ve bakiye kalan tutarı; borçlu ise yapılan ödemeleri ve haciz işlemlerini ayrı ayrı kayıt altına almalıdır. Bu kayıtlar, sonradan çıkabilecek itirazların ve hesap uyuşmazlıklarının hızla çözülmesini sağlar.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Her icra dosyası; takibin türü, malvarlığının niteliği ve sürelere göre farklıdır. İtiraz süreleri kısa olduğundan, işlem öğrenilir öğrenilmez hukuki destek almanız önerilir.