Kişisel verilerin işlenmesinde aydınlatma yükümlülüğü, rızadan bağımsız ve her hâlde yerine getirilmesi gereken bir yükümlülüktür. 6698 sayılı Kanun kapsamında bu yükümlülüğün ihlal edildiği iddiası, doğru sırayla ve süresinde ileri sürülmediğinde esasa girilmeden sonuçsuz kalabilir. Aşağıda, başvuru süresi ekseninde ilerleyen bir aydınlatma dosyasının usul planı ele alınmaktadır.
Aydınlatmanın İhlal Edildiği Nasıl Ortaya Konur?
İhlal iddiası, metnin hiç sunulmamış olmasına dayanabileceği gibi içeriğin eksikliğine de dayanabilir. İkinci hâlde, metinde veri sorumlusunun kimliği, işleme amacı, aktarılan taraflar, toplama yöntemi ve hukuki sebep ile ilgili kişinin haklarının yer alıp almadığı tek tek karşılaştırılmalıdır. Bu karşılaştırmanın tarihli bir ekran kaydıyla desteklenmesi, metnin sonradan değiştirilmesi ihtimaline karşı koruma sağlar.
Zorunlu Sıra: Önce Veri Sorumlusu
Kanun, Kurula şikâyet yolunu doğrudan açmaz. İlgili kişinin önce veri sorumlusuna yazılı olarak veya kayıtlı elektronik posta gibi kimliği doğrulanabilir bir yöntemle başvurması gerekir. Bu ön başvuru yapılmadan yapılan şikâyetler usulden değerlendirilmez. Başvurunun tarihini ispatlayan belge, sonraki tüm sürelerin dayanağıdır.
Süre Zincirini Kurmak
- Veri sorumlusuna yapılan başvurunun tebliğ tarihi
- Kanunda öngörülen cevap süresinin dolduğu tarih
- Cevap verilmişse, cevabın öğrenildiği tarih
- Kurula şikâyet için öngörülen sürenin son günü
Bu dört tarih tek bir tabloda tutulmadığında, cevapsız kalan başvurularda şikâyet süresinin kaçırılması riski belirgin biçimde artar.
Şikâyet ile İhbarın Karıştırılması
Kendi verisi işlenen kişinin yaptığı başvuru şikâyettir ve ön başvuru şartına tabidir. Üçüncü kişilerin duyurduğu genel nitelikteki bildirimler ise ihbar niteliğindedir; bu ayrım gözden kaçtığında dosya beklenen sonucu vermez. Başvuru metninde hangi sıfatla hareket edildiği açıkça yazılmalıdır.
İdari Yaptırım ile Tazminatın Farklı Yolları
Kurulun vereceği idari yaptırım kararı, kişisel zararın giderilmesi anlamına gelmez. Uğranılan maddi ve manevi zarar için genel hükümlere göre ayrı bir dava yolu bulunur ve bu davanın süresi idari süreçten bağımsız işler. İki yolun paralel planlanması, birinin sonucunu beklerken diğerinin süresinin geçmesini önler.
Bu metin bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Veri işleme faaliyetinin niteliği ve sektörel düzenlemeler değerlendirmeyi değiştirebileceğinden, başvuru dilekçenizi hazırlamadan önce hukuki destek almanız uygun olur.