Kişisel verilerle ilgili şikâyetlerde en sık yapılan hata, doğrudan Kişisel Verileri Koruma Kurumuna başvurmaktır. 6698 sayılı KVKK, şikâyet yolunu bir ön aşamaya bağlamıştır: ilgili kişi önce veri sorumlusuna başvurmalıdır. Bu adım atlandığında şikâyet usulden ele alınmaz ve bu sırada başvuru süreleri işlemeye devam eder.
Önce Veri Sorumlusuna Başvuru
Başvuru yazılı olarak veya Kurumun belirlediği diğer yöntemlerle yapılır. Dilekçede kimlik bilgileri, tebligata esas adres, talebin konusu ve varsa bilgi/belgeler yer almalıdır. Aydınlatma yükümlülüğüne ilişkin şikâyetlerde talep, mümkün olduğunca somut sorulara dönüştürülmelidir:
- Verilerimin hangi amaçla işlendiği ve amaca uygun kullanılıp kullanılmadığı
- Hukuki sebebin ne olduğu ve rızaya dayanılıyorsa rızanın nasıl alındığı
- Verilerin yurt içinde veya yurt dışında kimlere aktarıldığı
- Saklama süresi ve süre sonunda ne yapılacağı
Genel bir memnuniyetsizlik ifadesi yerine bu başlıklar tek tek sorulduğunda, verilecek eksik cevap da başlı başına bir bulguya dönüşür.
Süre Zinciri: 30 Gün ve 60 Gün
Veri sorumlusu, talebi niteliğine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Başvurunun reddi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya hiç cevap verilmemesi hâlinde ilgili kişi Kurula şikâyette bulunabilir. Bu şikâyet, cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde yapılmalıdır. Altmış günlük dış sınır uygulamada gözden kaçar; veri sorumlusuyla yazışma uzarken bu süre dolabilir. Bu nedenle ilk başvuru tarihi bir takvime işlenmeli ve dış sınır hatırlatma olarak ayrıca not edilmelidir.
Şikâyet Dilekçesini Kanıta Bağlamak
Kurula yapılan şikâyette ekler belirleyicidir. Veri sorumlusuna yapılan başvurunun kendisi, gönderim kaydı ve varsa cevap yazısı eksiksiz sunulmalıdır. Aydınlatma metninin ihlal edildiği iddia ediliyorsa, ilgili metnin başvuru tarihindeki hâli kaydedilmelidir; metin sonradan güncellenirse ispat güçleşir. Yayın veya içerik boyutu varsa 5651 sayılı Kanun kapsamındaki erişim engelleme yolu, KVKK sürecinden bağımsız ve genellikle daha hızlı işleyen bir seçenektir.
Kurul Kararı Sonrası Yol
Kurul kararları idari nitelikte olduğundan, karara karşı idari yargıda dava açılabilir. Bu aşamada süre rejimi değişir ve idari yargılama usulünün kendi dava süresi devreye girer. Kurul lehe karar verse dahi, uğranılan zararın tazmini ayrı bir dava konusudur; KVKK, ilgili kişinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkını saklı tutar.
Kurum İçi Hazırlık: Veri Sorumluları İçin
Şikâyetin muhatabı olan taraf açısından da otuz günlük cevap süresi kritik bir eşiktir. Cevabın süresinde ve gerekçeli verilmesi, ilerideki idari süreçte iyi niyetin ve uyum çabasının somut göstergesi olur. Envanter, saklama ve imha politikası ile aydınlatma metinlerinin tarihli sürümlerinin arşivlenmesi bu savunmanın temelini oluşturur.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; başvurunun içeriği ve veri işleme faaliyetinin niteliği sonucu değiştirir. Altmış günlük dış sınıra yaklaşıldıysa, şikâyeti geciktirmeden yapmak ve gerekçeyi sonradan tamamlamak daha güvenlidir.