Kişisel verilerin korunmasında en sık gündeme gelen ihlallerden biri, verinin işlenmesinden çok bunun ilgili kişiye usulüne uygun anlatılmamasıdır. Ancak eksik aydınlatma iddiası doğrudan Kurula taşınamaz; kanun belirli bir sıra öngörür. Bu rehber, 6698 sayılı KVKK ekseninde bu sırayı ve süreleri ele alır.
Önce Veri Sorumlusuna Başvuru Zorunludur
İlgili kişi, taleplerini öncelikle veri sorumlusuna yazılı olarak veya Kurulun belirlediği yöntemlerle iletmek zorundadır. Bu başvuru yapılmadan doğrudan Kurula yapılan şikâyet, usul yönünden değerlendirilmez. Başvurunun kayıtlı elektronik posta, güvenli elektronik imza veya veri sorumlusuna daha önce bildirilmiş e-posta adresi üzerinden yapılması, hem tarihi hem de içeriği ispatlanabilir kılar.
Talebi Somutlaştırın
- Verilerin işlenip işlenmediğini ve işlenmişse buna ilişkin bilgiyi öğrenme
- İşleme amacını ve amacına uygun kullanılıp kullanılmadığını öğrenme
- Yurt içinde veya yurt dışında aktarıldığı üçüncü kişileri bilme
- Eksik veya yanlış işlenmişse düzeltilmesini isteme
- Şartların ortadan kalkması hâlinde silinmesini veya yok edilmesini isteme
"Verilerimi silin" şeklindeki tek cümlelik başvurular çoğu zaman kapsamı belirsiz kaldığı için sonuçsuz kalır. Hangi hesap, hangi kanal ve hangi tarih aralığındaki verilerin kastedildiği yazılmalıdır.
Cevap Süresi ve Şikâyet Penceresi
Veri sorumlusu, talebi niteliğine göre en kısa sürede ve en geç otuz gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Başvurunun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya süresinde cevap verilmemesi hâlinde ilgili kişi Kurula şikâyette bulunabilir. Şikâyet için cevabı öğrenme tarihinden itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış günlük süre işler. Cevap gelmediğinde otuz günün dolduğu günü takvime işaretlemek, bu ikinci pencerenin kaçırılmasını önler.
Aydınlatma Metnini Nasıl Denetlersiniz?
Aydınlatma yükümlülüğü, veri sorumlusunun kimliği, işleme amacı, aktarılan taraflar, toplama yöntemi ile hukuki sebebi ve ilgili kişinin hakları başlıklarını içermelidir. Metnin açık rıza beyanı ile aynı alanda ve ayrıştırılamaz biçimde sunulması, uygulamada ayrıca sorun oluşturur; rıza ile aydınlatma birbirinin yerine geçmez. İnternet sitelerinde 5651 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülükler ile çerez uygulamalarının da aynı denetimde ele alınması gerekir.
Şikâyet ile Tazminat Talebinin Farkı
Kurula yapılan şikâyet idari yaptırım sürecini başlatır; kişisel zararın giderilmesi ise genel hükümlere göre açılacak ayrı bir davanın konusudur. İki yolun aynı anda yürütülmesi mümkündür ve Kurul kararı, tazminat davasında dayanak belge olarak kullanılabilir.
Veri işleme faaliyetlerinin her biri kendi hukuki sebebine ve kendi belge setine sahiptir. Bu yazı genel bir çerçeve sunar; başvuru metninizin taleplerinizi tam karşılayıp karşılamadığını değerlendirmek için hukuki görüş almanız faydalı olacaktır.