Kişisel veri uyuşmazlıklarında en sık düğümlenen nokta, aydınlatma metninin gerçekten sunulup sunulmadığı ve silme ile yok etme taleplerinin nasıl karşılandığıdır. Bu rehber, tartışmanın ispat boyutuna ve sürecin sonunda idari şikâyet ile dava arasındaki tercihe odaklanır.
Aydınlatmanın Yapıldığını Kim İspatlar
6698 sayılı kanunun kurduğu düzende ispat yükü ilgili kişide değil, veri sorumlusundadır. Buna rağmen sahada çoğu işletme yalnızca sitede yayımlanan güncel metni sunar; oysa tartışma konusu olan, işlemin yapıldığı andaki metindir. Bu nedenle savunma da talep de metnin sürüm geçmişine dayandırılmalıdır.
- İşlem tarihinde yürürlükte olan aydınlatma metninin sürümü
- Metnin ilgili kişiye hangi ekranda ve hangi anda gösterildiği
- Onay kayıtları ile aydınlatmanın birbirine karıştırılmadığının gösterilmesi
- Veri envanteri ile fiilen işlenen verinin örtüşüp örtüşmediği
Silme, Yok Etme ve Anonim Hale Getirme Aynı Şey Değil
Talep dilekçesinde bu üç kavramın karıştırılması, karşı tarafa kolay bir savunma alanı bırakır. Kayıt sistemindeki bir verinin geri döndürülemez biçimde erişilemez kılınması ile fiziksel ortamın imhası farklı işlemlerdir; verinin kimliği belirli kişiyle ilişkilendirilemez hale getirilmesi ise üçüncü bir yoldur. Talep, verinin bulunduğu ortama göre ayrı ayrı yazılmalı ve yedek ortamlar açıkça kapsama alınmalıdır.
Başvuru Zincirini Belgelemek
- Veri sorumlusuna yazılı başvuru yapılır; tebliğ edildiği kanıtlanabilir bir yöntem seçilir.
- Gelen yanıt veya yanıtsızlık tarihiyle birlikte kayda alınır.
- Yanıt yetersizse Kurula şikâyet aşamasına geçilir.
- İnternet ortamındaki içeriğin kaldırılması ayrıca gerekiyorsa 5651 hattı paralel işletilir.
Bu sıralamanın atlanması, şikâyetin esasa girilmeden usulden ele alınmasına yol açabilir.
İdari Şikâyet mi, Tazminat Davası mı
Kurul süreci idari yaptırıma yönelir ve kişiye doğrudan bir ödeme sağlamaz. Maddi veya manevi zararın karşılanması genel hükümlere göre ayrı bir davanın konusudur. Uygulamada iki yol birlikte yürütülebilir; idari süreçte ortaya çıkan tespitler, sonraki davada kusurun ispatını kolaylaştırır. Karşı taraftan sulh önerisi gelirse, metnin yalnızca geçmişi mi kapattığı yoksa gelecekteki işleme rızayı da mı içerdiği dikkatle okunmalıdır.
Buradaki açıklamalar genel bilgilendirme amacı taşır. Veri türü, işleme amacı ve kurumun sektörel yükümlülükleri sonucu değiştirebileceğinden, somut başvuru öncesinde dosyaya özgü bir değerlendirme yapılması önerilir.