Kişisel verilerle ilgili uyuşmazlıklarda en sık yapılan hata, doğrudan Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyette bulunmaktır. 6698 sayılı KVKK bu alanda kademeli bir yol öngörür; 5651 sayılı Kanun ise içeriğin yayılması hâlinde ayrı bir başvuru hattı sunar. VERBİS kayıtları ise hem başvurunun muhatabını bulmakta hem de veri sorumlusunun yükümlülük düzeyini göstermekte işlev görür.
Kademeli Başvuru Zorunluluğu
KVKK'ya göre ilgili kişi, taleplerini önce veri sorumlusuna iletmek zorundadır. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırır. Başvurunun reddedilmesi, verilen cevabın yetersiz bulunması veya süresinde cevap verilmemesi hâlinde ilgili kişi Kurula şikâyette bulunabilir. Şikâyet için öngörülen süre, cevabı öğrenme tarihinden itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gündür. Doğrudan yapılan şikâyet, bu kademe tamamlanmadığı için sonuç doğurmaz ve bu sırada süre işlemeye devam eder.
VERBİS Kaydını Neden Kontrol Etmelisiniz?
- Veri sorumlusunun kimliğini ve irtibat kişisini doğrulamak
- İşlenen veri kategorileri ile bildirilen amaçları karşılaştırmak
- Yurt dışına aktarım beyanının bulunup bulunmadığını görmek
- Saklama sürelerine ilişkin beyanı, fiilî uygulamayla kıyaslamak
- Başvuru dilekçesinde somut aykırılığı beyana dayandırmak
Beyanla uygulama arasındaki fark, şikâyet dilekçesinin en güçlü dayanaklarından biridir; çünkü aykırılık soyut bir iddia olmaktan çıkıp belgelenebilir hâle gelir.
Başvuru Dilekçesinin Kurgusu
- Talep türü açıkça belirtilir: bilgi talebi, düzeltme, silme veya aktarımın bildirilmesi.
- Verinin hangi kanaldan işlendiği ve hangi tarihte fark edildiği yazılır.
- Kimlik doğrulaması için gereken bilgiler eksiksiz sunulur.
- Cevap için kanuni süre hatırlatılır ve tebligat adresi net gösterilir.
- Gönderim yöntemi, tarih ve teslim kaydıyla birlikte saklanır.
Kurul Kararından Sonra Ne Olur?
Kurulun verdiği karar bir idari işlemdir; hem şikâyetçi hem de hakkında idari yaptırım uygulanan veri sorumlusu bakımından yargı yolu açıktır. Karara karşı idari yargıda dava açılması gündeme geldiğinde, dava açma süresinin kararın tebliğinden itibaren işlediği ve idari yargı usulüne tabi olduğu unutulmamalıdır. Kurula yeniden başvurmak, dava süresini durdurmaz.
İdari Süreç ile Özel Hukuk Talebi Aynı Şey Değil
Kurulun bir aykırılık tespit etmesi, uğranılan zararın kendiliğinden giderileceği anlamına gelmez. Maddi ve manevi zararın tazmini için genel hükümlere dayalı ayrı bir dava gerekir. Buna karşılık Kurul kararı, bu davada aykırılığı destekleyen güçlü bir belge işlevi görür. Veri sorumlusu ile yürütülen uzlaşma görüşmelerinde imzalanacak metinlerin, ileride açılacak tazminat davasını kapsayacak biçimde geniş yazılmamasına dikkat edilmelidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır. Her başvurunun içeriği, veri kategorisi ve muhatabı farklıdır; süreler kısa işlediğinden ilk başvuruyu yapmadan önce hukuki değerlendirme almanız faydalı olacaktır.