Veri sorumluları sicili (VERBİS) yükümlülüğü, çoğu şirkette teknik bir kayıt işlemi gibi görülür; ceza tebliğ edildiğinde ise konunun 6698 sayılı KVKK kapsamında bir idari yaptırım tartışmasına dönüştüğü fark edilir. Bu rehber, VERBİS'e kayıt veya bildirim yükümlülüğüne dayalı idari para cezalarına karşı izlenecek itiraz yolunu adım adım ele alıyor.
Önce Cezanın Dayanağını Ayırın
Kurul kaynaklı yaptırımların hepsi aynı nitelikte değildir. Sicile kayıt yükümlülüğünün hiç yerine getirilmemesi ile kaydın süresinde güncellenmemesi farklı olgulardır; veri güvenliği tedbirlerine ilişkin bir tespit ise büsbütün ayrı bir tartışmadır. Tebliğ edilen kararda hangi yükümlülüğün ihlal edildiği belirtilmemişse, itirazın ilk ekseni bu belirsizlik olur.
Başvurunun Hangi Mercie Yapılacağı
KVKK kapsamındaki idari para cezalarına karşı başvuru yolu, kabahatler rejimine tabi olması nedeniyle şirketlerin alışık olduğu idari yargı refleksinden farklı işleyebilir. Uygulamada en pahalı hata, dilekçeyi doğrudan idare mahkemesine sunup süre geçtikten sonra yanlış mercie başvurulduğunu öğrenmektir. Bu nedenle tebligat elinize geçtiği anda, kararın altındaki başvuru yolu bilgisi kelime kelime okunmalı ve tereddüt hâlinde teyit edilmelidir.
İtirazı Taşıyan Somut Deliller
- Sicil kaydına ilişkin sistem çıktıları, kayıt ve güncelleme tarihleri
- Veri envanteri ve saklama-imha politikasının hazırlanma tarihini gösteren belgeler
- Kayıt yükümlülüğünden istisna tutulma iddiası varsa çalışan sayısı ve mali bilanço verileri
- Aydınlatma ve açık rıza metinlerinin yürürlük tarihleri
- Kurumla yapılan yazışmalar ve verilen ek sürelere ilişkin kayıtlar
Ceza Miktarının Kendisi de Tartışılabilir
İtiraz yalnızca ihlalin varlığına yönelmek zorunda değildir. Yaptırımın belirlenmesinde ihlalin ağırlığı, kusurun derecesi, işlenen verinin niteliği ve tekerrür durumu gibi ölçütler rol oynar. İşletmenin ölçeği, ihlalin süresi ve tespit sonrası alınan düzeltici önlemler dosyaya konulduğunda, tartışma yalnızca varlık-yokluk ekseninden çıkar.
İçerik Kaldırma Talepleriyle Karışan Dosyalar
Aynı olayın hem kişisel veri boyutu hem de internet ortamındaki yayın boyutu bulunabilir. 5651 sayılı Kanun kapsamındaki erişim engelleme veya içerik çıkarma talepleri ayrı bir usule tabidir ve VERBİS itirazıyla aynı dosyada yürütülmez. Bu iki yolu birbirine karıştırmak, her ikisinde de süre kaybına yol açabilir.
Yukarıdaki değerlendirmeler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kurul kararlarının gerekçeleri dosyadan dosyaya belirgin biçimde farklılaşır; itiraz stratejisinin, tebliğ edilen kararın tam metni okunarak kurulması gerekir.