Yıllar önce yayımlanmış bir haberin ya da kaydın arama sonuçlarında ilk sırada çıkması, kişinin bugünkü hayatı üzerinde somut sonuçlar doğurur. 6698 sayılı KVKK çerçevesinde tartışılan unutulma hakkı, 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içerik kaldırma yollarıyla aynı şey değildir. Bu ayrım kurulmadan yapılan başvuru, aylar süren bir yazışmanın sonunda yetkisizlikle geri döner.
Talebin Muhatabı: Arama Motoru mu, Yayıncı mı
Unutulma hakkı bağlamındaki tipik talep, kişinin ad ve soyadıyla yapılan aramada belirli bağlantıların sonuç listesinden çıkarılmasıdır. Bu talep arama motoruna yöneltilir. İçeriğin kaynağından tamamen kaldırılması istendiğinde ise muhatap, yayını yapan site ya da içerik sağlayıcıdır. İki talep birbirini dışlamaz, ancak ayrı ayrı yapılır ve farklı ölçütlerle değerlendirilir.
Dizinden Çıkarma ile İçeriğin Kaldırılması Farkı
- Dizinden çıkarma, içeriği ortadan kaldırmaz; yalnızca ad üzerinden erişilebilirliğini azaltır.
- İçeriğin kaldırılması, ifade özgürlüğü ve basın özgürlüğü karşısında daha ağır bir denge testine tabidir.
- Haberin güncelliğini yitirmiş olması, kişinin kamusal rol taşıyıp taşımadığı ve bilginin doğruluğu değerlendirmede belirleyicidir.
- Kesinleşmiş bir yargı kararıyla düzeltilmiş bilgiler, talep bakımından ayrıca ele alınır.
Kurula Şikâyet Dosyasını Kurmak
Kurula gitmeden önce veri sorumlusuna başvuru zorunludur. Başvuruda hangi bağlantıların, hangi gerekçeyle sonuç listesinden çıkarılmasının istendiği tek tek yazılmalıdır; toplu ve genel ifadeli talepler değerlendirmeyi zorlaştırır. Verilen cevap veya cevapsızlık belgelendikten sonra şikâyet dilekçesinde şu üç unsur yer almalıdır: başvuru tarihi ve biçimi, talep edilen bağlantıların listesi, güncelliğini yitirme ve kişisel etki iddiasının somut dayanakları.
Yanlış Merci ve Tekrarlanan Başvuru Riski
Sık görülen iki sapma vardır. Birincisi, dizinden çıkarma talebinin doğrudan mahkemeye taşınıp idari denetim aşamasının atlanmasıdır. İkincisi, aynı talebin sonuç alınamadıkça farklı kanallardan yeniden gönderilmesi ve bu sırada şikâyet için öngörülen sürenin işlemesidir. Veri sorumlusuna yapılan yeni bir başvuru, ilk cevabın doğurduğu süreyi kendiliğinden yenilemez. Bu nedenle cevap alındığı anda, bir sonraki adımın tarihi takvime yazılmalıdır.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir; içeriğin türü, yayın tarihi ve kişinin konumu sonucu belirgin biçimde değiştirir. Talebinizi hazırlamadan önce dosyanız özelinde hukuki değerlendirme almanız, gereksiz süre kaybını önler.