Arama sonuçlarında ya da bir sitede yer alan geçmişe ait bilginin kaldırılmasını istemek, tek bir dilekçeyle biten bir işlem değildir. KVKK olarak anılan 6698 sayılı Kanun ile 5651 sayılı Kanun farklı mekanizmalar kurar ve talebin muhatabı doğru seçilmediğinde süreç baştan tıkanır.
Talebi Kime Yöneltmek Gerekir?
Unutulma hakkı kapsamındaki taleplerde ilk ayrım şudur: bilgi kaynaktaki sitede mi kalacak, yoksa yalnızca arama motoru sonuçlarından mı çıkarılacak? Kaynağın kendisine yönelik silme talebi, veriyi işleyen veri sorumlusuna; arama sonuçlarından çıkarılma talebi ise ilgili arama hizmeti sağlayıcısına yöneltilir. İki talep birbirini kapsamaz; kaynak metin yerinde kalırken indeksten çıkarma yapılabileceği gibi, bunun tersi de mümkündür.
Ön Başvuru Şartı Atlanamaz
Kanun, Kurula şikâyette bulunmadan önce veri sorumlusuna başvurulmasını arar. Bu başvuru yazılı olarak veya Kanunun öngördüğü yöntemlerle yapılmalı ve içeriğinde ilgili kişinin kimliği, talebin konusu ve dayanağı açıkça gösterilmelidir. Veri sorumlusunun cevap vermemesi ya da talebi reddetmesi hâlinde Kurula şikâyet yolu açılır. Ön başvuru yapılmadan doğrudan şikâyette bulunulduğunda dosya usulden kapatılabilir.
Delil Eksikliği: Başvurunun Yapıldığını Kanıtlamak
Bu dosyalarda ispat yükünün büyük kısmı süreç kayıtlarına ilişkindir. Elde bulunması gereken belgeler şunlardır:
- Veri sorumlusuna yapılan başvurunun tarihini gösteren gönderi kaydı
- Verilen cevap veya cevapsız geçen sürenin kanıtı
- İçeriğin başvuru tarihindeki hâline ait ekran görüntüleri ve tam adresleri
- İçeriğin güncelliğini yitirdiğini gösteren belgeler; örneğin sona ermiş bir hukuki sürece ilişkin resmî yazı
- Talebin kişisel veriyle bağlantısını kuran açıklama
Kurul Kararına Karşı Yargı Yolu
Kişisel Verileri Koruma Kurulunun kararı bir idari işlem niteliğindedir ve buna karşı idari yargıda dava açılır. Bu aşamada dava açma süresinin kararın tebliğiyle başladığı ve idari yargıdaki genel dava açma süresine tabi olduğu gözden kaçırılmamalıdır. Ayrıca kişilik haklarının ihlali nedeniyle tazminat talepleri ayrı bir yargı kolunda, adli yargıda ileri sürülür; iki yolun aynı anda yürütülmesi mümkündür ancak talepler ayrıştırılmalıdır.
Dengelenen Menfaatler
Unutulma hakkı mutlak değildir. Talep değerlendirilirken bilginin güncelliği, kamuoyunun bilgi edinme yararı, kişinin kamusal rol taşıyıp taşımadığı ve içeriğin doğruluğu birlikte tartılır. Bu nedenle başvuru dilekçesinde yalnızca rahatsızlık duyulduğu belirtilmemeli; bilginin neden artık güncel ve kamusal yarara hizmet eder nitelikte olmadığı somut olarak açıklanmalıdır.
Buradaki açıklamalar genel bir yol haritası sunar. İçeriğin türü ve yayın tarihi değerlendirmeyi doğrudan etkilediğinden, başvuru metninin dosyaya özgü biçimde hazırlanması için hukuki destek almanız yerinde olur.