Kişisel verilerin silinmesi talebi, çoğu zaman verinin nerede tutulduğu sorusuyla birlikte çözülebilir. 6698 sayılı Kanun kapsamında veri sorumlusuna yapılan başvuruda, verinin yurt dışındaki sunucularda işlenmesi ya da yurt dışına aktarılmış olması talebin kapsamını doğrudan etkiler. Bu rehber, unutulma hakkı başvurusunu aktarım boyutuyla birlikte kurmayı ve cevap yazısının gözden kaçması riskini ele alır.
Talebin İki Ayrı Muhatabı
Unutulma hakkı uygulamada iki farklı yönde ileri sürülür: verinin kaynağındaki yayının kaldırılması ve arama sonuçlarında ilgili bağlantının listelenmemesi. Bu iki talebin muhatabı ve değerlendirme ölçütleri farklıdır. Arama sonuçlarına ilişkin talepte, bilginin güncelliğini yitirmiş olması, kamu yararı taşıyıp taşımaması ve ilgili kişinin kamusal rolü birlikte tartılır. Kaynaktaki yayına ilişkin talepte ise işlemenin hukuki dayanağının hâlâ mevcut olup olmadığı öne çıkar.
Veri Yurt Dışındaysa Ne Değişir
Yurt dışına aktarım, kanunda öngörülen mekanizmalardan birine dayanmalıdır. Uygulamada standart sözleşme hükümleri, bağlayıcı şirket kuralları veya yeterlilik kararı gibi araçlar gündeme gelir. Başvuruda aktarımın hangi mekanizmaya dayandığının sorulması, veri sorumlusunu bu zinciri açıklamaya yöneltir ve silme talebinin teknik olarak nasıl yerine getirileceğini görünür kılar.
- Verinin hangi ülkeye ve hangi hizmet sağlayıcıya aktarıldığı
- Aktarımın dayandığı hukuki mekanizma
- Yedek ve arşiv kopyalarının silme kapsamına alınıp alınmadığı
- Aktarılan üçüncü kişilere silme talebinin iletilip iletilmediği
Başvuru Metnini Kurma Biçimi
- Kimlik doğrulamasını sağlayacak bilgilerin eksiksiz verilmesi
- Silinmesi istenen verinin tereddütsüz tanımlanması
- Talebin dayandığı sebebin açıkça yazılması
- Cevabın hangi adrese gönderilmesi istendiğinin belirtilmesi
- Başvurunun gönderim kaydının saklanması
Cevap Gelmezse veya Geç Gelirse
Veri sorumlusu kanunda öngörülen süre içinde cevap vermek zorundadır. Cevabın yetersiz olması ya da hiç verilmemesi halinde Kurula şikâyet yolu açılır; ancak bu yolun da kendi süresi vardır ve süre cevabın öğrenilmesinden itibaren işler. Cevap yazısının eski adrese gönderilmesi veya elektronik posta kutusunda gözden kaçması, şikâyet penceresinin kapanmasına yol açar. Bu nedenle başvuru gönderildikten sonra takvime bir hatırlatma konulması ve iletişim kanalının düzenli kontrol edilmesi gerekir.
Talep Reddedilirse
Ret gerekçesi çoğu zaman ifade özgürlüğü, kamu yararı veya saklama yükümlülüğüne dayandırılır. İkinci aşamada yapılacak şey aynı talebi tekrar etmek değil, bu gerekçeyi hedef alan somut karşı argümanı kurmaktır: bilginin ne kadar eskidiği, ilgili kişinin bugünkü konumu ve verinin yarattığı güncel etki gösterilmelidir.
Metin genel çerçeve sunar; veri türü ve işleme amacı sonucu değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde konunun bir hukukçuyla değerlendirilmesi yararlı olur.