Kişisel veri uyuşmazlıklarında hak arama yolu kademelidir. 6698 sayılı KVKK, ilgili kişinin doğrudan Kurula gitmesini değil, önce veri sorumlusuna başvurmasını öngörür. Bu kademelerin her birinin kendi süresi vardır ve bir basamağın atlanması, başvurunun esasa girilmeden reddedilmesine yol açar.
Üç Basamaklı Takvim
- Veri sorumlusuna başvuru: Talep yazılı olarak veya Kurulun belirlediği yöntemlerle iletilir. Veri sorumlusunun cevap için otuz günlük süresi vardır.
- Kurula şikâyet: Cevabın öğrenilmesinden itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde şikâyet yoluna gidilir. Bu süreler kaçırıldığında şikâyet incelenmez.
- İdari yargı: Kurul kararına karşı idare mahkemesinde iptal davası açılır; burada da idari yargının genel dava açma süresi işler.
Veri sorumlusu hiç cevap vermezse süre durmaz; sessizliğin de bir başlangıç tarihi vardır ve altmış günlük üst sınır bu hâlde belirleyici olur.
VERBİS Kaydı Neden Uyuşmazlığın Merkezinde?
- Sicile kayıtlı bilgiler, veri sorumlusunun hangi verileri hangi amaçla işlediğini gösteren resmî beyandır.
- Beyan ile fiilî uygulama arasındaki fark, ilgili kişinin başvurusunda somut bir dayanak oluşturur.
- Kayıt yükümlülüğünün hiç yerine getirilmemesi, ayrıca idari yaptırım konusudur.
- Veri sorumlusu temsilcisi ve irtibat kişisi bilgileri, başvurunun doğru muhataba yapılmasını sağlar.
Başvuru Dilekçesinin Teknik Kurgusu
Talep genel bir şikâyet metni gibi yazıldığında, veri sorumlusu neyi cevaplayacağını belirleyemez ve süre boşa harcanır. Dilekçede hangi verinin, hangi işleme faaliyetine konu olduğu ve KVKK'nın ilgili kişiye tanıdığı haklardan hangisinin kullanıldığı ayrı ayrı gösterilmelidir: bilgi talebi, düzeltme, silme veya yok etme, aktarılan üçüncü kişilere bildirim ve zararın giderilmesi talepleri farklı sonuçlar doğurur.
5651 Kesişimi ve Sınırı
İnternette yayımlanan bir içerik hem kişisel veri hem de kişilik hakkı ihlali oluşturabilir. 5651 sayılı Kanun kapsamındaki erişim engelleme yolu sulh ceza hâkimliğine, KVKK kapsamındaki silme talebi ise veri sorumlusuna ve ardından Kurula yöneliktir. Bu iki yolun karıştırılması, en sık rastlanan merci hatasıdır. Arama motoru sonuçlarından çıkarma talepleri ise kendine özgü değerlendirme ölçütlerine tabidir.
İspat Kimde?
İlgili kişi başvurusunu ve tarihini ispatla yükümlüdür; bu nedenle kayıtlı elektronik posta, noter veya iadeli taahhütlü gönderim tercih edilmelidir. Veri sorumlusu ise hukuka uygunluk sebebini, aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirdiğini ve teknik tedbirleri ispatla yükümlüdür. Bu dengeyi bilmek, hangi belgenin baştan hazırlanması gerektiğini gösterir.
Buradaki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır. Süreler kısa ve kademeli işlediğinden, başvurudan önce dosyanızın hangi basamakta olduğunu bir hukukçuyla netleştirmeniz önerilir.