Kişisel veri uyuşmazlıklarında iki farklı hat vardır ve sıklıkla birbirine karışır: veri sorumlusunun verbis kaydı gibi kendi yükümlülükleri ile ilgili kişinin şikâyet hakkı. İkincisinde belirleyici olan başvuru-süresi zinciridir; KVKK ve 6698 çerçevesinde Kurula gidilmeden önce tamamlanması gereken bir ön aşama bulunur.
VERBİS Yükümlülüğü Kimin Üzerinde
Veri Sorumluları Sicili kaydı, kural olarak veri sorumlusu sıfatını taşıyanlar içindir; kapsam dışında bırakılan hâller Kurul kararlarıyla belirlenir. Kayıt, tek seferlik bir formalite değildir: işleme amaçları, veri kategorileri, aktarım yapılan taraflar ve saklama süreleri değiştiğinde güncellenmesi gerekir. Kayıt ile envanter arasındaki uyumsuzluk, denetimde ilk bakılan noktalardan biridir.
Önce Veri Sorumlusu, Sonra Kurul
İlgili kişi, verisiyle ilgili taleplerini öncelikle veri sorumlusuna yöneltir. Bu başvuru yapılmadan doğrudan Kurula gidilmesi, şikâyetin usulden değerlendirilmemesi sonucunu doğurabilir. Veri sorumlusunun cevap vermesi için öngörülen süre ile cevabın ardından Kurula şikâyet için tanınan süre birbirinden ayrıdır; ayrıca cevap hiç verilmediğinde de şikâyet süresi işlemeye başlar. Bu nedenle başvuru tarihinin, tebliğ biçiminin ve cevabın geliş tarihinin belgelenmesi gerekir.
Karışan Üç Kapı
- Kurul şikâyeti: idari yaptırım ve düzeltici işlem sonucunu hedefler.
- Ceza şikâyeti: verilerin hukuka aykırı ele geçirilmesi veya yayılması gibi fiiller için savcılığa yapılır.
- İçerik kaldırma ve erişimin engellenmesi: 5651 kapsamında ayrı bir usulle yürür.
- Tazminat talebi: yukarıdakilerden bağımsız olarak genel hükümlere göre ileri sürülür.
Başvuru Dosyasını Hazırlarken
- Veri sorumlusunun kimliği doğrulanır; irtibat kişisi ile veri sorumlusu aynı şey değildir.
- Talep açık ve tek tek yazılır: silme, düzeltme, bilgilendirme ve aktarımın bildirilmesi ayrı taleplerdir.
- Başvurunun ulaştığını gösteren kayıt saklanır.
- Cevap süresinin son günü ve şikâyet süresinin son günü ayrı hatırlatma olarak takvime işlenir.
- Aynı konuda birden fazla veri sorumlusu varsa her biri için ayrı başvuru yapılır.
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve her başvuruya birebir uygulanamaz. Veri işleme faaliyetinin niteliği ve tarihleri sonucu etkilediğinden, süre işlerken konunun uzmanı bir hukukçuyla değerlendirme yapılması yerinde olur.