Kişisel verilerin işlenmesi belirli koşullara bağlıdır; bu koşullar ortadan kalktığında verinin ortadan kaldırılması gerekir. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) ve 5651 sayılı Kanun ekseninde, silme/yok etme talebi ile veri sorumlularının kayıt (VERBİS) yükümlülüğü bu rehberde ele alınır.
Silme, yok etme ve anonim hâle getirme
Mevzuat üç farklı yöntemden söz eder ve bunlar aynı şey değildir:
- Silme: Verinin ilgili kullanıcılar için hiçbir şekilde erişilemez ve tekrar kullanılamaz hâle getirilmesi
- Yok etme: Verinin hiç kimse tarafından hiçbir şekilde geri getirilemeyecek biçimde ortadan kaldırılması
- Anonim hâle getirme: Verinin bir kişiyle ilişkilendirilemeyecek duruma getirilmesi
Hangi yöntemin uygulanacağı, verinin türüne ve işleme amacının niteliğine göre belirlenir.
İlgili kişinin talep yolu
KVKK, kişiye kendi verisinin silinmesini veya yok edilmesini veri sorumlusundan isteme hakkı tanır. Başvuru önce doğrudan veri sorumlusuna yapılır; sorumlu, talebe kanunda öngörülen süre içinde cevap vermek zorundadır. Talep reddedilir, yetersiz yanıtlanır veya süresinde cevaplanmazsa, ilgili kişi Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikâyette bulunabilir.
VERBİS ve veri sorumlusunun yükü
Belirli ölçütleri sağlayan veri sorumluları, Veri Sorumluları Sicili'ne (VERBİS) kayıt olmakla yükümlüdür. Bu kayıt, işlenen veri kategorilerini ve saklama sürelerini şeffaf kılar. Sicil bilgileriyle fiilî işleme arasındaki tutarsızlık, silme taleplerinde ve olası şikâyette önemli bir dayanak oluşturabilir.
Saklama ve imha politikası
Veri sorumluları için saklama ve imha süreleri belgelenmiş bir politikaya bağlanmalıdır. Amacı sona ermiş verinin gereğinden uzun tutulması başlı başına bir aykırılıktır. İlgili kişi, talebini bu ölçüye dayandırdığında daha güçlü bir zeminde durur.
Kişisel veri süreçleri teknik ve hukuki ölçütlerin birlikte değerlendirilmesini gerektirir. Silme talebiniz sonuçsuz kaldıysa, şikâyet yoluna geçmeden önce başvuru ve cevap tarihlerinizi bir uzmanla gözden geçirmeniz faydalı olur.