Ortaklar arasındaki gerilim çoğu zaman uzun süre kayıt dışı yaşanır; ihtilaf hukuki zemine taşındığında ise taraflar iddialarını destekleyecek belgenin şirket merkezinde, karşı tarafın kontrolünde olduğunu fark eder. Şirket içi uyuşmazlıklarda delil sorunu bir erişim sorunudur ve stratejinin ilk adımı bu erişimi hukuka uygun biçimde kurmaktır.
Belgeye Erişimi Hukuki Yoldan Kurmak
TTK, pay sahiplerine bilgi alma ve inceleme imkânı tanır; genel kurulda sorulan sorunun tutanağa geçirilmesi, cevap verilmemesinin dahi bir kanıta dönüşmesini sağlar. Yönetim organından yazılı talepte bulunmak, elektronik defter ve ticari defter kayıtlarının varlığını tespit ettirmek, ileride açılacak davada delil ikamesini kolaylaştırır. Karşı tarafın belgeyi sunmaktan kaçınması, HMK sistematiği içinde aleyhe değerlendirilebilecek bir davranıştır.
Hangi Kayıt Neyi İspat Eder?
- Yönetim kurulu karar defteri: kararın kim tarafından, hangi tarihte alındığını
- Genel kurul tutanağı ve hazirun cetveli: toplantı ve karar yeter sayısını
- Ticari defterler ve mizan: ortaklar cari hesabındaki hareketleri
- Banka dekontları ve sözleşmeler: TBK anlamında borç ilişkisinin içeriğini
- Kurumsal e-posta trafiği: bilgilendirmenin yapılıp yapılmadığını
Ticari Dava Şartı Arabuluculuk ve Zamanlama
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari uyuşmazlıklarda arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartıdır. Buna karşılık genel kurul kararının iptali gibi talepler bu kapsamda değildir ve kendi süresine tabidir. Bu ayrım gözden kaçtığında, arabuluculuk sürecinin tamamlanmasını beklerken iptal talebi için öngörülen süre işlemeye devam eder. Bu nedenle uyuşmazlık, dava şartına tabi olan ve olmayan talepler şeklinde en baştan iki kolona ayrılmalıdır.
Anlaşmak mı, Yargılamayı Sürdürmek mi?
Ortaklık ilişkisi devam edecekse anlaşma, şirketin işleyişini koruduğu için çoğu zaman daha rasyonel sonuç verir. İlişki fiilen sona ermişse, pay devri bedelinin belirlenmesi ve hesap verme sorumluluğunun tespiti için yargılama kaçınılmaz olabilir. Kararı verirken şirketin ticari itibarına etkisi, sürecin yönetim üzerinde yaratacağı yük ve delillerin zamanla kaybolma riski birlikte tartılmalıdır. Anlaşma sağlanacaksa metnin, sadece parasal sonucu değil imza yetkilerini, rekabet yasağını ve devir takvimini de düzenlemesi gerekir.
Anlaşma Belgesinin Yazımında Dikkat Edilecekler
Arabuluculuk anlaşma belgesi icra edilebilirlik bakımından güçlü bir araçtır; ancak edimler belirsiz yazıldığında bu güç kaybolur. Ödeme tarihleri, temerrüt hâlinde sonuç ve karşılıklı feragatin kapsamı tereddüde yer bırakmayacak biçimde kaleme alınmalıdır.
Buradaki değerlendirmeler genel niteliktedir. Şirket türü, esas sözleşme hükümleri ve pay yapısı sonucu değiştirebileceğinden, adım atmadan önce dosyanızın 6102 sayılı Kanun çerçevesinde bir hukukçu tarafından incelenmesi uygun olur.