Ortaklar arasındaki anlaşmazlıklar, yönetim kurulu kararlarının iptali veya kâr payı talepleri gibi şirket içi uyuşmazlıklar, TTK ve TBK çerçevesinde ticari dava niteliği taşır. Bu davaların önemli bir bölümünde, mahkemeye gitmeden önce arabuluculuk bir dava şartıdır.
Uyuşmazlığın Ticari Niteliği
Şirket ile ortak, ortaklar arası veya şirket ile yönetici arasındaki birçok uyuşmazlık ticari dava sayılır. Bu nitelendirme yalnızca hangi mahkemenin görevli olacağını değil, arabuluculuk gibi ön koşulların uygulanıp uygulanmayacağını da belirler. Bu nedenle davanın türü baştan doğru saptanmalıdır.
Para Alacağında Zorunlu Arabuluculuk
Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat talepleri, dava açılmadan önce arabuluculuğa götürülmelidir. Arabuluculuk tüketilmeden açılan dava, dava şartı yokluğundan reddedilir. Buna karşılık bazı talep türleri (örneğin bazı iptal davaları) bu şartın dışında kalabilir; ayrım titizlikle yapılmalıdır.
- Uyuşmazlığın para alacağı mı yoksa başka bir talep mi olduğu
- Şirket ana sözleşmesindeki uyuşmazlık çözüm hükümleri
- Genel kurul ve yönetim kurulu karar tutanakları
Genel Kurul Kararlarına Karşı Süreler
Yönetim veya genel kurul kararlarının iptali istenen hallerde, dava belirli süreler içinde açılmalıdır. Bu süreler hak düşürücü niteliktedir ve kaçırıldığında karar kesinleşir. Karar tarihinin ve toplantıya katılım durumunun belgelenmesi, bu davalarda kritik önemdedir.
Süreç Yönetiminin Adımları
- Uyuşmazlığın türü ve dava şartı gereksinimi belirlenir.
- Para alacağı varsa arabuluculuk başvurusu yapılır.
- İptal talepleri için süreler ve karar tutanakları izlenir.
Değerlendirme
Şirket içi uyuşmazlıklarda hem dava şartını hem kısa süreleri aynı anda yönetmek gerekir; birinin ihmali diğerini de riske atar. Ortaklık ilişkisi gerginleştiğinde, adım atmadan önce bir hukukçuyla strateji kurmanız yerinde olur.