WhatsApp / Apple / Google ABD merkezli; doğrudan Türk savcılığı talebi ile değil, MLAT (Mutual Legal Assistance Treaty) ile veri çekiliyor. Süre 3-9 ay; ancak meta-data anında.
Meta-data vs içerik
- Meta-data: hesap kayıt bilgisi, telefon, IP, oturum logları → 24-48 saatte alınabilir.
- İçerik (mesaj, dosya, e-posta): MLAT zorunlu; 3-9 ay.
- Apple iCloud yedek: MLAT + Apple'ın özel onay süreci.
- Google Drive: MLAT + Google Transparency Report yapısı.
MLAT prosedürü
- Cumhuriyet Savcısı talep yazısı hazırlar.
- Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler GM iletilir.
- Türk Büyükelçiliği üzerinden ABD DOJ'a iletim.
- ABD federal hâkim (Magistrate Judge) inceler.
- Onaylanırsa platform veriyi DOJ'a, oradan Türkiye'ye verir.
- Süre: 3-9 ay (savcılığın özen göstermesine bağlı).
Doğrudan talep (kısıtlı)
- WhatsApp Türkiye temsilcisi atadığından (5651 ek 4) — meta data'da hızlı yanıt.
- "Acil" durumda (canlı tehlike) Apple/Google hızlı yanıt verebilir.
- Microsoft Teams Türkiye veri merkezi olduğundan doğrudan talep mümkün.
Alternatif yol: cihazdan ele geçirme
- CMK m.134 ile cihaza el konulur.
- WhatsApp yerel veri tabanı (msgstore.db) çıkarılır.
- iCloud yedeği iPhone'da bulunabilir.
- Bilirkişi raporuyla içerik analiz edilir.
- Süre: 30-90 gün (çok daha hızlı).
Sıkça sorulan sorular
Sanık WhatsApp'ı silmiş; alabilir miyiz?
Telefon yedeklenmemişse zor. iCloud / Google Drive yedeği varsa MLAT ile alınabilir. WhatsApp end-to-end şifreli olduğu için MLAT ile sadece meta-data; içerik için cihaz şart.
9 ay çok uzun, davayı geciktirir mi?
Sıkça. Savcılığa "sınırsız erteleme" değil "ek delil ile devam" stratejisi öneriyoruz. Cihazdan elde edilebilecek delil + tanık + log paralel ilerletilir.
5651 Türk temsilcisi varsa MLAT gerekmez mi?
Meta-data için evet, gerek azalır. İçerik için yine MLAT gerek (E2E şifreleme + ABD federal yasa). Türk temsilcisi sadece içerik kaldırma + meta data'da yetkili.
WhatsApp end-to-end şifreli; nasıl içeriği görür?
Sadece cihazdan. Sunucuda ne mesaj ne medya saklanır; cihaz yedeği (iCloud / Google Drive) şifreli ise platform okuyamaz. Cihaz fiziksel ele geçirme tek yol.
Telegram / Signal de aynı mı?
Telegram bulut sohbet sunucuda saklanıyor (gizli sohbet hariç); MLAT ile alınabilir ama Rusya merkez ve işbirliği zayıf. Signal end-to-end + sıfır metadata; cihaz tek yol.
İlgili mevzuat
- HMK m.199-205 — Belge ve delil ibrazı.
- HMK m.400-405 — Tespit; tanıklı / bilirkişili.
- CMK m.134 — Bilgisayar arama, kopyalama; hash zinciri.
- TCK m.243-245 — Bilişim suçları, dijital delil zinciri.
- e-İmza Kanunu (5070) — Elektronik imza ve zaman damgası.