Karar Özeti
12. Ceza Dairesi 2022/5802 E. , 2026/1569 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2020/547 E., 2021/1293 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye M
Karar Detayı
12. Ceza Dairesi 2022/5802 E. , 2026/1569 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2020/547 E., 2021/1293 K. DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Onama İlk Derece Mahkemesince verilen hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; davacı tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 6100 sayılı HMK'nın 361/1. ve 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle işin esasına geçildi, gereği düşünüldü; I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince davacının gözaltı sürecindeki haksız uygulamalar ve 5271 sayılı CMK 141/1 maddesi nedeniyle 250.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesine ilişkin talebinin reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınca davacının temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verilmesi görüşünü içeren Tebliğname ile dava dosyası Daireye tevdi edilmiştir. II. TEMYİZ SEBEPLERİ Davacının temyiz sebepleri; davanın kabulüne, usule aykırı arama yapıldığına, uygun olmayan nezarethane şartlarında kaldığına, arama, el koyma ve gözaltının mevzuata aykırı olarak yapıldığına ilişkindir. III. DAVANIN KONUSU İlk Derece Mahkemesince, tazminat talebinin dayanağı olan Ankara 32. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/28 Esas sayılı dosyası kapsamında, davacının silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 09.11.2016 - 25.11.2016 tarihleri arasında gözaltında kaldığı, UYAP üzerinden tazminata esas ceza davası incelendiğinde; davacı hakkında silahlı terör örgütüne üye olma suçundan yargılamasının devam ettiği, soruşturma evrakları incelendiğinde davacının iddia ettiği şekilde usulsüzlük yapıldığının tespit edilemediği, CMK'nın 141. maddesinde; "suç soruşturması veya koğuşturması sırasında, yasalarda belirtilen koşullar dışında yakalanan, tutuklanan veya tutukluluğunun devamına karar verilen yasal gözaltı süresi içinde Hakim önüne çıkarılmayan, yasal hakları hatırlatılmadan veya hatırlatılan haklarından yararlandırılma isteği yerine getirilmeden tutuklanan, yasaya uygun olarak tutuklandığı halde makul sürede yargılama mercii huzuruna çıkarılmayan ve bu süre içinde hakkında hüküm verilmeyen, yasaya uygun olarak yakalandıktan veya tutuklandıktan sonra haklarında koğuşturmaya yer olmadığına veya beraatlerine karar verilen, mahkum olupta gözaltı ve tutuklulukta geçirdiği süreleri hükümlülük sürelerinden fazla olan veya işlediği suç için yasada görülen cezanın sadece para cezası olması nedeniyle zorunlu olarak bu ceza ile cezalandırılan, yakalama veya tutuklama nedenleri ve haklarında suçlamalar kendilerine yazı ile veya bunun hemen olanaklı olmadığı durumlarda sözle açıklanmayan, yakalanmaları veya tutuklanmaları yakınlarına bildirilmeyen, hakkındaki arama kararı ölçüsüz bir şekilde gerçekleştirilen, eşyasına veya diğer mal varlığı değerlerine, koşulları oluşmadığı halde el konulan veya konulması için gerekli önlemler alınmayan yada eşyası veya diğer malvarlığı değerleri amaç dışı kullanılan veya zamanında geri verilmeyen, yakalama veya tutuklama işlemine karşı yasada öngörülen başvuru olanaklarından yararlandırılmayan kişilerin maddi ve manevi her türlü zararlarını devletten isteyebilecekleri" öngörülmüş olup, tüm bu hususlar gözetildiğinde; davanın CMK'nun 142. maddesinde belirtilen süresi içerisinde açıldığı ancak davacının kanuna uygun şekilde yakalandığı, gözaltına alındığı, yargılandığı, dava dosyasının ise henüz kesinleşmediği, davacının iddia ettiği şekilde soruşturma aşamasındaki usulsüzlüklerin dosya incelendiğinde tespit edilemediği anlaşılmakla dava şartları oluşmadığından CMK'nın 142/1 maddesine göre davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince reddedilen davada, Bölge Adliye Mahkemesince, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. IV. GEREKÇE İncelenen dosya kapsamına göre, davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılmasını yargıya bir görev olarak yükleyen Anayasanın 141/son maddesi hükmü uyarınca yargılamaya devamla bir karar verilmesi gerektiği bu kapsamda; Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sırasında, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) üzerinden yapılan incelemede; Ankara 32. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/28 Esas, 2019/751 Karar sayılı kararı ile silahlı terör örgütüne üye olma suçuna ilişkin verilen 6 yıl 3 ay mahkumiyet kararının 11.09.2025 tarihinde kesinleşmiş olduğu anlaşılmakla bu husus sonuca etkili olmadığından bozma nedeni yapılmamıştır. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, tazminat şartlarının oluşmadığının tespit edildiği anlaşılmakla, Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesi kararında davacı tarafından öne sürülen temyiz sebepleri ve 5271 sayılı CMK'nın 289/1. maddesi ile sınırlı olarak yapılan temyiz incelemesi sonucunda hukuka aykırılık görülmediğinden CMK'nın 302/1. maddesi gereği, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN ONANMASINA, Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca Gaziantep 6. Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,18.02.2026 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Silahlı terör örgütüne üye olma soruşturmasında 09.11.2016-25.11.2016 arasında 16 gün gözaltında kalan davacı, usule aykırı arama, uygunsuz nezarethane koşulları ve mevzuata aykırı gözaltı iddialarıyla 250.000 TL manevi tazminat istemiştir. İlk derece mahkemesi soruşturma evrakında usulsüzlük saptanamadığı ve ceza davasının kesinleşmediği gerekçesiyle davayı reddetmiş, istinaf da reddedilmiş; Yargıtay 12. Ceza Dairesi hükmü onamıştır.
Hukuki İlke: CMK m. 141'e dayalı tazminat, gözaltı ve soruşturma işlemlerinin kanuna aykırılığının dosyadan tespit edilebilmesine bağlıdır; iddia edilen usulsüzlükler soruşturma evrakından doğrulanamıyorsa tazminat koşulları oluşmaz. Temyiz aşamasında davacının mahkûmiyetinin kesinleştiğinin UYAP'tan anlaşılması da sonuca etkili görülmemiştir, çünkü ret zaten usulsüzlük bulunmamasına dayanmaktadır.
Uygulama Sonucu: Yargılama işlemlerinin usul ve kanuna uygun yapıldığı ve tazminat şartlarının oluşmadığı tespitiyle, davacının temyiz istemi esastan reddedilerek hüküm oybirliğiyle onanmıştır.
Dava Strateji Notu: Nezarethane koşulları ve arama usulsüzlüğü gibi iddialar yalnızca soyut beyanla ileri sürüldüğünde, mahkeme soruşturma evrakında iz bulamayınca dava reddedilmektedir; bu tür taleplerde gözaltı kayıtları, doktor raporları ve tutanaklardaki eksiklikler gibi belgeye dayalı somut aykırılıklar gösterilmelidir. Beraatle sonuçlanmamış, mahkûmiyete giden dosyalarda salt gözaltı süresine dayalı tazminat şansı düşüktür.