Aşılama ve koruyucu hekimlik, hem bireysel hem toplumsal sağlık için önemli; tıbbi müdahale çerçevesinde değerlendirilir.
Çocuk Aşılama
- Sağlık Bakanlığı genişletilmiş bağışıklama programı
- Aile genelde rıza gösterir
- Reddederse: Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme devreye
- Sulh hukuk mahkemesi velayet sınırlaması
Yetişkin Aşı
- Genelde gönüllü
- Salgın hâlinde (COVID) tartışmalı kararlar
- İşveren zorunluluğu (sağlık personeli vb.)
Aşı Yan Etkisi
- İlaç şirketi sorumluluğu (ürün sorumluluğu)
- Devlet sorumluluğu (zorunlu programlar)
- SGK karşılaması (komplikasyon tedavisi)
Yargıtay/AYM Yaklaşımı
AYM, aşılama kararlarında "vücut bütünlüğü hakkı" ile "toplum sağlığı" dengelenmesi gerektiğini, salgın gibi olağanüstü hâllerde orantılı kısıtlama mümkün olabileceğini benimsemektedir.
Kapsam notu: Yukarıdaki değerlendirme, belirli bir karara atıf yapmak yerine uygulamada yerleşik hâle gelmiş genel yaklaşımı özetlemektedir; bu nedenle esas ve karar numarası verilmemiştir. Somut bir dosyada emsal karara dayanılacaksa, ilgili kararın esas ve karar numarasıyla Yargıtay Karar Arama üzerinden teyit edilmesi ve tam metninin incelenmesi gerekir. Her dosyanın olgu örgüsü farklı olduğundan kararların somut olaya uygulanışı dosyaya özgüdür.
Eski Hak / İdari İzin
- Bazı meslekler için aşı zorunluluğu
- Sağlık personeli, gıda sektörü
- Reddedildiğinde meslekten uzaklaştırma mümkün
Çocuk Aşılama Reddi
- Aile reddi, çocuğun yararına aykırıysa müdahale edilir
- Mahkeme kararı ile zorla aşı (nadir)
- Okul kayıtlarında aşı belgesi şartı
Pratik Tavsiyeler
- Aşı yan etki yaşanırsa derhal kayıt
- Hastane raporu alın
- Sağlık Bakanlığı'na bildirim (TÜFAM)
- Tazminat için avukat
Sağlık hukuku avukatı önerilir.