Yapay zekâ ile üretilmiş sahte görüntü ve seslerde zamanla yarışılır; içerik kaldırıldığında mağduriyet biter sanılır, oysa aynı anda delil de kaybolur. 5651 sayılı Kanun, KVKK ve TCK ekseninde bu rehber, platform başvurusu ile hukuki sürecin doğru sırayla yürütülmesine odaklanır.
Kaldırma ile Delil Toplama Arasındaki Gerilim
Bir içeriğin platformdan hızla kaldırılması istenirken, aynı içeriğin daha sonra ispat aracı olarak kullanılacağı unutulur. Bu nedenle başvurudan önce içeriğin bulunduğu adres, yayın tarihi, hesap bilgileri ve erişim anına ilişkin kayıtların tespiti yapılmalıdır. Tespit, tercihen tarih ve saat bilgisi doğrulanabilir bir yöntemle alınmalıdır.
Yayılma haritası
Deepfake içerikler genellikle tek bir adreste kalmaz. Aynı dosyanın farklı platformlardaki kopyaları listelenmeden yapılan başvuru, içeriği bir yerden kaldırırken diğerlerinde canlı bırakır. Kopya listesi, hem kaldırma hem tazminat aşamasında zararın kapsamını gösterir.
Adım Sırası Kontrol Listesi
- İçeriğin bulunduğu tüm adresler tespit edildi ve kaydı alındı mı?
- Platformun kendi bildirim mekanizması kullanıldı ve başvuru numarası saklandı mı?
- Kişisel veri boyutu varsa veri sorumlusuna başvuru ayrıca yapıldı mı?
- Suç teşkil eden yön için savcılığa şikâyet, kaldırma talebiyle aynı anda planlandı mı?
- Erişim engelleme talebi için hangi merciin yetkili olduğu netleştirildi mi?
Usule Aykırı İşlem Riski
İlk risk, delilin hukuka aykırı biçimde elde edilmesidir. Üçüncü kişilerin hesaplarına izinsiz erişerek toplanan materyal, dosyaya girdiğinde hem değerlendirme dışı kalabilir hem de başvurucu aleyhine ayrı bir sorumluluk doğurabilir.
İkinci risk, taleplerin birbirine karıştırılmasıdır. İçeriğin kaldırılması, erişimin engellenmesi, verilerin silinmesi ve manevi tazminat farklı hukuki temellere dayanır. Tek bir dilekçede hepsinin gelişigüzel talep edilmesi, incelemenin dağılmasına ve bazı taleplerin hiç karşılanmamasına yol açar.
İçerik Kaldırıldıktan Sonra Ne Yapılmalı
Kaldırma sağlandıktan sonra süreç kapanmaz. İçeriğin yeniden yayınlanması ihtimaline karşı düzenli tarama yapılmalı, her yeni kopya için önceki başvuru numaralarına atıf yapılarak dosya bütünlüğü korunmalıdır. Faili belirsiz olaylarda ise soruşturmanın seyri düzenli takip edilmelidir.
Uyarı
Bu içerik genel bir yönlendirme sunar; platform politikaları ve olayın niteliği izlenecek yolu değiştirebilir. Görüntü veya sesiniz izinsiz kullanıldıysa, ilk saatlerdeki adımlar için bir hukukçudan destek almanız yararlı olacaktır.