İnternet üzerindeki bir içeriğe erişimin engellenmesi talebinde başarı, çoğunlukla hukuki argümandan önce delilin nasıl kaydedildiğine bağlıdır. İçerik silindiğinde geriye kalan tek şey sizin topladığınız kayıttır. Bu rehber, 5651 sayılı Kanun çerçevesindeki başvuru ve itiraz adımlarını, TCK 243-245 kapsamındaki bilişim suçları ve KVKK boyutuyla birlikte delil zinciri odağında ele alır.
Delil, Talepten Önce Doğar
İçeriği gördüğünüz an ile başvuru yaptığınız an arasındaki her saat, karşı tarafa içeriği değiştirme imkânı verir. Bu nedenle ilk iş, ekran görüntüsü almak değil; tam sayfa kaydını URL, tarih, saat ve erişim yolu görünecek biçimde belgelemektir. Mümkünse noter tespiti ya da bilirkişi eşliğinde kayıt tercih edilmelidir. Yalnızca kırpılmış bir görüntü, içeriğin bağlamından koparıldığı itirazıyla karşılaşabilir.
Zinciri Kıran Tipik Hatalar
- Görüntünün başka bir cihazdan fotoğraflanarak dosyaya konulması
- URL yerine yalnızca uygulama içi paylaşım bağlantısının kaydedilmesi
- Yorum ve yanıtların ayrı ayrı değil, tek bir toplu görüntüyle sunulması
- İçeriğin yayın tarihinin hiç tespit edilmemesi
- Şikâyet formuna verilen platform yanıtının saklanmaması
Hangi Merci, Hangi Talep?
Kişilik haklarının ihlali, özel hayatın gizliliği, telif ve suç teşkil eden içerik başlıkları farklı usullere tabidir. Talebin niteliğine göre önce içerik veya yer sağlayıcıya başvuru, ardından sulh ceza hâkimliğine talep gündeme gelir; kişisel verinin işlenmesi boyutu varsa 6698 sayılı Kanun kapsamındaki başvuru yolu ayrıca değerlendirilir. Aynı olay için birden fazla yol açık olabilir, ancak her yolun kendi süresi ve kendi delil beklentisi vardır.
Karar Sonrası: İtiraz ve Kapsamın Sınırı
Talep reddedilirse itiraz, ret gerekçesini hedef almalıdır. Ret çoğunlukla ihlalin somutlaştırılmamasından ya da URL bazlı adresleme yapılmamasından kaynaklanır. Aynı içeriğin kopyalanarak yeniden yayımlanması olasılığına karşı, karar sonrası izleme takvimi kurulmalı ve yeni adresler için ek talep dosyası hazır tutulmalıdır. Aşırı geniş kapsam talebi ise ifade özgürlüğü dengesi gerekçesiyle reddedilebilmektedir.
Kaldırma Vaadi ile Yargı Yolu Arasında
Karşı taraf içeriği gönüllü kaldırmayı teklif ettiğinde, teklifin yalnızca tek adresi mi yoksa arşiv ve yansı kopyaları da mı kapsadığı yazılı olarak netleştirilmelidir. Sözlü kaldırma vaadine güvenilerek başvurudan vazgeçilmesi, sürelerin işlemeye devam etmesi nedeniyle sonradan telafisi güç sonuç doğurabilir.
Yukarıdakiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Platformun konumu, içeriğin türü ve ihlalin ağırlığı izlenecek yolu değiştirebileceğinden, somut olayda hukuki destek almanız önerilir.