İnternette yayımlanan bir içerik, hukuki süreç başlatılmadan önce silinebilir, düzenlenebilir ya da başka adreste yeniden yayımlanabilir. Bu nedenle 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi taleplerinde asıl mesele hukuki nitelendirme değil, delilin zamanında sabitlenmesidir.
İlk Saat: Delili Sabitlemek
Ekran görüntüsü tek başına zayıf bir delildir; kolayca üretilebilir olması nedeniyle tartışmaya açıktır. Buna karşılık aşağıdaki adımlar, içeriğin belirli bir tarihte belirli bir adreste yayımlandığını göstermeye yarar:
- İçeriğin tam adresinin (yalnızca site adı değil, sayfanın kendisinin) kaydedilmesi
- Sayfanın tarih bilgisiyle birlikte çıktı ya da arşiv kaydının alınması
- Noter aracılığıyla tespit yaptırılması
- Yorum, paylaşım ve etkileşim sayılarının aynı anda kaydedilmesi
- İçeriğin ulaştığı kişi çevresini gösteren ekran kayıtları
Hangi Yol: İçeriğin Çıkarılması mı, Erişimin Engellenmesi mi
Talep, ihlalin kapsamına göre farklılaşır. Tek bir yazı ya da görsel söz konusuysa yalnızca o adrese yönelik bir talep, ölçülülük bakımından kabul edilme şansı daha yüksektir. Sitenin bütününe yönelik geniş taleplerin, ifade özgürlüğü dengesi gözetilerek dar yorumlandığı bilinmelidir. Bu nedenle başvuru dilekçesinde adreslerin tek tek listelenmesi, sonuç alma bakımından belirleyicidir.
Başvurunun Somutlaştırılması
Talebin gerekçesinde, içeriğin kişilik haklarını hangi yönüyle ihlal ettiği açıklanmalıdır. Gerçek dışı isnat, özel hayata ilişkin görüntü, izinsiz kişisel veri paylaşımı ve ticari itibara yönelik iddialar birbirinden farklı değerlendirilir. Ayrıca kişisel verilerin korunması mevzuatı kapsamında arama sonuçlarından çıkarılma talebi, içerik kaldırma talebinden ayrı ve tamamlayıcı bir yoldur.
İçerik Yeniden Yayımlanırsa
Kararın uygulanmasından sonra aynı içeriğin farklı adreslerde belirmesi sık görülür. Bu ihtimale karşı, ilk tespitte içeriğin metni ve görselleri ayrıca saklanmalı; yeni yayımlar için önceki karar ve tespit belgeleri hazır tutulmalıdır. Böylece ikinci başvuru sıfırdan delil toplama yükü olmadan yapılabilir.
Ceza Şikâyeti ile Hukuki Yolun Ayrılması
Bilişim sistemine izinsiz girme, verileri ele geçirme ya da hakaret gibi fiiller Türk Ceza Kanunu kapsamında ayrıca değerlendirilir. Ceza soruşturmasının açılmış olması, içeriğin yayında kalmasını kendiliğinden engellemez; bu nedenle iki yol paralel yürütülmelidir. Failin kim olduğunun bilinmediği durumlarda, bağlantı kayıtlarının istenmesi talebi soruşturma aşamasında dile getirilmelidir.
Bu metin genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; içeriğin türü ve yayın yeri izlenecek yolu değiştirir. Somut olayınızda vakit kaybetmeden hukuki destek almanız yerinde olur.