İnternet üzerindeki bir içerik nedeniyle hak ihlali yaşandığında en büyük risk hukuki değil tekniktir: içerik her an silinebilir, düzenlenebilir veya erişilemez hâle gelebilir. 5651 sayılı Kanun kapsamındaki başvuru ve karar süreçleri işlerken, delilin ilk anda sabitlenmemiş olması sonraki tüm aşamaları zayıflatır. TCK 243-245 kapsamındaki bilişim suçları ile kişisel veri boyutunda KVKK devreye girdiğinde, aynı olayın birden fazla yolu birlikte yürür.
Delili Sabitlemenin Doğru Yolu
Cep telefonuyla alınan bir ekran görüntüsü, karşı taraf inkâr ettiğinde tek başına ikna edici olmayabilir; çünkü tarih, kaynak ve bütünlük bilgisi taşımaz. Bunun yerine içeriğin tam adresini, erişim tarihini ve sayfanın bütününü gösteren bir tespit yaptırmak gerekir. Noter aracılığıyla yapılan tespitler, zaman damgalı kayıtlar ve içeriğin kaynak kodunu da içeren dökümler bu işlevi görür. Ses veya videoda ise dosyanın orijinal hâli, sıkıştırılmamış biçimde saklanmalıdır.
Başvuru Sırası ve Merci Seçimi
- Önce içerik veya yer sağlayıcıya doğrudan başvuru yapılması, hızlı sonuç veren yoldur
- Sonuç alınamazsa sulh ceza hâkimliğinden erişimin engellenmesi talep edilebilir
- Talep, sayfanın tamamı yerine ihlal oluşturan adres bazında kurulmalıdır
- Cevap hakkı ve içeriğin çıkarılması talepleri ayrı ayrı değerlendirilmelidir
- Aynı olay suç oluşturuyorsa ceza şikâyeti bağımsız bir yol olarak işletilir
Ölçülülük Neden Önemli
Tüm siteye yönelik geniş kapsamlı talepler, ölçülülük ölçütü nedeniyle reddedilebilir. İhlalin yalnızca belirli bir gönderi veya sayfada bulunduğu hâllerde, o adresin listelenmesi hem kabul şansını artırır hem de kararın uygulanmasını kolaylaştırır. Bu yüzden başvuru ekinde adreslerin eksiksiz ve okunabilir bir liste hâlinde verilmesi gerekir.
Platform Başvurusunda Sık Yapılan Hatalar
Uluslararası platformların bildirim formları, hangi hakkın ihlal edildiğine göre farklı kategoriler sunar. Yanlış kategoriden yapılan bildirim çoğunlukla otomatik olarak reddedilir ve tekrar başvuru için bekleme süresi doğar. Ayrıca başvuru numarası ve platformun yanıtı saklanmazsa, hâkimliğe gidildiğinde önceki aşamanın tüketildiği gösterilemez.
İlk Yirmi Dört Saat İçin Kontrol Listesi
- İçeriğin tam adresini kopyalayın ve tespit işlemini geciktirmeden başlatın.
- İçeriğin yayılmış kopyalarını arayıp aynı yöntemle kayıt altına alın.
- Platform başvurusunu doğru kategoriden yapıp yanıt kaydını saklayın.
- Hesap veya cihaz ele geçirilmişse erişim kayıtlarının korunmasını talep edin.
- Adli başvuru için gerekli belgeleri tek dosyada birleştirin.
İnternet kaynaklı uyuşmazlıklarda hız, hukuki argüman kadar belirleyicidir. Buradaki anlatım genel bilgilendirme amaçlıdır; ihlalin niteliğine göre izlenecek yol değişebileceğinden, tespit işlemiyle eş zamanlı olarak hukuki destek almanız önerilir.