İtibarı veya kişilik hakkını zedeleyen bir içerikle karşılaşıldığında en belirleyici unsur, ilk yirmi dört saatte yapılanlardır. İçerik silinip yeniden yayımlandığında, delil kaybı hem hukuk hem ceza yolunu zayıflatır. Bu rehber, 5651 sayılı Kanun çerçevesinde başvuru sırasını ve delil hazırlığını konu alır.
Delili sabitlemeden başvuru yapmayın
Ekran görüntüsü tek başına zayıf bir delildir; tarih, adres ve içeriğin bütünlüğünü göstermez. Delilin gücünü artıran unsurlar şunlardır:
- İçeriğin tam adresini gösteren, tarih bilgisi görünen kayıtlar
- Sayfanın kaynak kodunun ve yayın tarihinin ayrıca saklanması
- Yayının yaygınlığını gösteren paylaşım ve etkileşim verileri
- Mümkün olduğunda mahkeme aracılığıyla yapılan delil tespiti
Önce içerik sağlayıcı mı, doğrudan hâkimlik mi
5651 sayılı Kanun, kişilik hakkı ihlallerinde içerik veya yer sağlayıcıya başvuru ile doğrudan sulh ceza hâkimliğine başvuru arasında bir tercih imkânı tanır. Platforma başvurmak hızlı sonuç verebilir; ancak başvurunun reddedilmesi ya da cevapsız kalması hâlinde geçen süre, içeriğin yayılmasına hizmet eder. İçerik hızla çoğalıyorsa doğrudan hâkimliğe başvurmak daha isabetli olabilir.
Ceza boyutuyla sınırın ayrılması
Her rahatsız edici içerik suç oluşturmaz. Sisteme hukuka aykırı erişim, verilerin bozulması veya ele geçirilmesi gibi fiiller TCK 243-245 kapsamında ayrı bir soruşturma konusudur; hakaret veya özel hayatın ihlali ise farklı bir hukuki temele dayanır. Kişisel verinin hukuka aykırı yayımı söz konusuysa KVKK kapsamındaki başvuru yolu da paralel olarak değerlendirilmelidir. Dosyanın hangi yolla ilerleyeceği, talebin içeriğine göre baştan belirlenmelidir.
Karar sonrası uygulamanın sınırı
Erişimin engellenmesi kararları kural olarak yayının bütününe değil, belirli adreslere yöneliktir. Aynı içerik başka adreste yeniden yayımlandığında, kararın kapsamının genişletilmesi için ek talep gerekir. Bu nedenle karar alındıktan sonra izleme bırakılmamalı; yeniden yayımlanan kopyalar için hazır bir başvuru şablonu tutulmalıdır.
Gecikmenin bedeli
Kişilik hakkı ihlaline dayalı tazminat talepleri ve şikâyete bağlı suçlar bakımından süreler işlemeye içeriğin öğrenildiği anda başlar. Erişim engeli alınmış olması, bu sürelerin durduğu anlamına gelmez. Engelleme kararı ile tazminat ve şikâyet takvimi ayrı ayrı izlenmelidir.
Bu metin genel bilgilendirme sunar; içeriğin türü, yayının bulunduğu platform ve ihlalin niteliği izlenecek yolu değiştirir. Somut olayınız için hukuki destek almanızda yarar vardır.