İnternette hakkınızda yayılan bir içerik ya da hesabınıza yönelik bir saldırı karşısında iki ayrı ihtiyaç doğar: yayılmayı durdurmak ve failden hesap sormak. TCK 243-245 hükümleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK bu iki ihtiyacı farklı mekanizmalarla karşılar. Aynı dilekçeyle her ikisini birden çözmeye çalışmak, çoğu kez ikisinin de gecikmesiyle sonuçlanır.
İki Amaç, İki Ayrı Mekanizma
İçeriğin yayından kaldırılması veya erişimin engellenmesi, hızlı sonuç veren koruma tedbiri niteliğindedir ve failin kim olduğunun bilinmesini gerektirmez. Suç duyurusu ise soruşturma başlatır; failin tespiti, IP kayıtlarının incelenmesi ve dijital materyalin çözümlenmesi zaman alır. Aciliyet içeriğin yayılmasındaysa önce durdurma yoluna gidilmeli, soruşturma paralel yürütülmelidir.
Erişimin Engellenmesi Talebinde Dosya Hazırlığı
- İçeriğin tam adresi bağlantı bazında listelenir; site adı yeterli değildir.
- Ekran görüntüleri tarih ve saat görünecek biçimde alınır, mümkünse noter veya güvenli tespit yoluyla kayıt altına alınır.
- Talebin gerekçesi somutlaştırılır: kişilik haklarının ihlali, özel hayatın gizliliği ya da kişisel verilerin hukuka aykırı yayımı.
- Talebin kapsamı ölçülü kurulur; içeriğin tamamı yerine ihlal oluşturan kısmın kaldırılması istenebilir.
Suç Duyurusunda Delilin Bozulmadan Sunulması
Bilişim dosyalarında delil hızla kaybolur. Cihazın kendi kendine güncellenmesi, uygulamanın kayıtları silmesi veya kullanıcının kanıt toplamak amacıyla yaptığı müdahaleler, delilin değerini düşürür. Bu nedenle cihaz üzerinde işlem yapılmadan başvuru yapılması, log kayıtlarının ve trafik bilgilerinin ilgili sağlayıcılardan istenmesinin talep edilmesi önemlidir. Hesabın ele geçirilmesi hâlinde yapılan işlemlerin listesi ve bildirim e-postaları da dosyaya eklenmelidir.
Yanlış Merci: Üç Kapıyı Birbirine Karıştırmamak
Erişimin engellenmesi talebi hâkimliğe, suç duyurusu savcılığa, kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesine ilişkin şikâyet ise veri sorumlusuna başvuru sonrası Kurula yöneltilir. Uygulamada en sık görülen hata, içeriğin kaldırılmasının savcılık dilekçesiyle isteneceğinin sanılması ya da her talebin idari şikâyet yoluna sıkıştırılmasıdır. Her kapının kendi süresi ve inceleme biçimi olduğundan, dilekçeler ayrı ayrı hazırlanmalı ve hangi dosyaya verildiği kaydedilmelidir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; içeriğin niteliği ve platformun konumu izlenecek yolu değiştirebilir. Delil kaybı riski yüksek olduğundan, olayın hemen ardından hukuki destek alınması sonucu doğrudan etkiler.