Sosyal medya, e-posta veya oyun hesabının ele geçirilmesi olaylarında şikâyet çoğu kez hızlı yapılıyor, fakat dosya delil zinciri kurulamadığı için ilerlemiyor. TCK'nın bilişim sistemlerine ilişkin 243-245. maddeleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK çerçevesinde bu rehber, ele geçirme anından itibaren delilin nasıl bütünlüklü tutulacağına odaklanıyor.
Olay Anını Sabitleyen Kayıtlar
Delil zincirinin ilk halkası, erişimin ne zaman ve nereden gerçekleştiğini gösteren kayıttır. Çoğu platform, oturum geçmişini ve tanımlanmamış cihaz uyarılarını kullanıcıya sunar; bu ekranlar hesap geri alınmadan önce kaydedilmelidir. Hesap kurtarıldıktan sonra bu kayıtlar temizlenebildiğinden, telaşla yapılan şifre sıfırlama işlemi bazen en değerli veriyi silmekle sonuçlanır. Aynı şekilde, hesabın ele geçirildiği dönemde gönderilen mesajlar ve yapılan işlemler karşı taraftaki kişilerden de teyit edilerek dosyaya eklenmelidir.
Zincirin Kopmaması İçin Yapılacaklar
- Kayıtlar özgün hâliyle alınır; üzerinde düzenleme yapılmış kopya asıl olarak sunulmaz.
- Her kaydın hangi cihazdan, hangi tarihte alındığı not edilir.
- Cihaz üzerinde inceleme gerekiyorsa cihaz kullanılmadan muhafaza edilir.
- Kayıtların bütünlüğünü gösteren teknik yöntemler kullanıldıysa bunlar dilekçede açıklanır.
- Delil dosyası tek elde toplanır; farklı kişilerin ayrı ayrı ilettiği parçalar zinciri zayıflatır.
Erişim Sağlayıcı ve Platformdan Veri Talebi
Bağlantı kayıtlarının tutulması ve talep hâlinde ilgili makamlara verilmesi 5651 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülüklerdendir. Ancak bu kayıtlar süresiz saklanmaz; bu nedenle şikâyette kayıtların istenmesi talebi açıkça yazılmalı ve gecikilmemelidir. Yurt dışı merkezli platformlar bakımından veri talebinin ilerlemesi zaman aldığından, dosyadaki diğer delillerin bu beklemeye bağlı kalmayacak şekilde hazırlanması gerekir.
Hukuka Aykırı Delil Tartışmasından Kaçınmak
Mağdur konumundaki kişinin, failin cihazına veya hesabına kendi imkânlarıyla erişmeye çalışması dosyayı ters yöne çevirebilir. Bu tür yollarla elde edilen veriler yalnızca değerlendirme dışı bırakılmakla kalmaz, aynı zamanda ayrı bir sorumluluk doğurabilir. Üçüncü kişilere ait kişisel verilerin gereğinden geniş biçimde dosyaya eklenmesi de KVKK bakımından ayrı bir sorun yaratır; sunulan veri, iddiayı desteklemek için gereken ölçüyle sınırlı tutulmalıdır.
Yukarıdaki açıklamalar genel bilgi amaçlıdır. Olayın gerçekleştiği platform ve elde kalan kayıtların niteliği izlenecek yolu değiştirebileceğinden, dosyanızı bir hukukçuyla birlikte kurgulamanız yerinde olur.