Sosyal medya veya e-posta hesabının ele geçirilmesinde iki süreç aynı anda yürür: hesabın geri alınması ile ele geçirilen hesap üzerinden yayılan içeriğin kaldırılması. TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin 243-245. maddeleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK bu iki hattı farklı mercilere dağıtır. Bu rehber, saatlerin önem taşıdığı bu dosyalarda usul sırasını ve sürecin sonunda gelen uzlaşma önerisinin nasıl değerlendirileceğini anlatır.
İlk Saatler: Delil Kaybını Durdurmak
Hesap geri alındığında saldırganın izleri de silinir. Bu nedenle şifre sıfırlamadan önce oturum kayıtları, giriş yapılan cihaz ve IP listeleri, gönderilen mesajlar ve bildirim e-postaları ekran görüntüsüyle değil, mümkünse platformun veri indirme aracıyla arşivlenmelidir. Zaman damgası içeren kayıtlar, sonraki aşamada failin tespitinde belirleyici olur.
İki Ayrı Hat: Ceza Şikâyeti ve İçerik Kaldırma
Cumhuriyet başsavcılığına yapılan şikâyet, bilişim sistemine girme ve verileri değiştirme iddialarını konu alır; içeriğin erişime kapatılması ise kural olarak sulh ceza hâkimliğinden talep edilir. Bu iki yolun aynı anda ve birbirini besleyecek biçimde yürütülmesi gerekir. Yalnızca şikâyetle yetinildiğinde içerik günlerce yayında kalır; yalnızca kaldırma talebiyle yetinildiğinde ise fail hakkında soruşturma başlatılmamış olur.
Talebin Kapsamını Doğru Çizmek
- Kaldırılması istenen içeriğin tam bağlantı adresi tek tek listelenir
- Aynı içeriğin yeniden yayımlanma ihtimali için kopya adresler taranır
- Kişisel verinin yer aldığı hâllerde KVKK kapsamındaki başvuru yolu ayrıca değerlendirilir
- Arama motoru sonuçlarından çıkarılma talebi ayrı bir başlık olarak kurulur
- Zarar doğmuşsa maddi kayıp belgelerle sayısallaştırılır
Faili Tespit Etmenin Gerçekçi Sınırları
Erişim sağlayıcı kayıtlarının belirli bir süre saklandığı, VPN veya yurt dışı altyapı kullanıldığında tespitin güçleştiği bilinmelidir. Bu nedenle şikâyet dilekçesinde, savcılıktan hangi kayıtların hangi kurumdan istenmesi gerektiği somut olarak gösterilmelidir. Genel ifadelerle yapılan şikâyetler çoğunlukla fail tespit edilemediği gerekçesiyle kapanır.
Karşı Taraf Bilindiğinde: Uzlaşma mı, Dava mı?
Failin tanıdık çıktığı dosyalarda içeriğin kaldırılması ve özür karşılığında şikâyetten vazgeçme gündeme gelir. Burada dikkat edilecek nokta, bazı bilişim suçlarının şikâyete bağlı olmaması ve vazgeçmenin soruşturmayı sona erdirmemesidir. Ayrıca ceza sürecindeki vazgeçme ile tazminat hakkından feragat farklı sonuçlar doğurur; ikisinin aynı metinde birleştirilmesi mağdurun elini zayıflatır.
Kapanış
Bu tür dosyalarda hız kadar sıralama da önemlidir. Platform türü, içeriğin yayılma biçimi ve failin bilinip bilinmemesi izlenecek yolu değiştireceğinden, ilk adımların hukuki destekle atılması tavsiye edilir.