Kripto varlık üzerinden yaşanan mağduriyetlerde şikâyet dilekçesi çoğu zaman hızlı yazılır, ancak dosyanın kaderini belirleyen şey dilekçenin dili değil, ekindeki delil paketinin nasıl kurgulandığıdır. Paranın çıktığı hesap, geçtiği platform ve son durduğu adres farklı ülkelerde olabilir; bu da hem soruşturmanın hangi savcılıkta yürüyeceğini hem de delilin ne kadar hızlı kaybolacağını doğrudan etkiler.
Zarar Nerede Doğdu Sorusu
Yer yönünden yetki tartışmasında ilk kırılma noktası, olayın nerede gerçekleştiğinin somut olarak gösterilememesidir. Transferin yapıldığı banka şubesi, mağdurun bulunduğu yer, platformun Türkiye ayağı ve yönlendirmenin yapıldığı iletişim kanalı ayrı ayrı belgelenmelidir. Bu bilgiler dilekçede tarih sırasıyla verildiğinde, dosyanın yetkisizlikle uzun süre dolaşması riski azalır.
Delil Paketini Zayıflatan Tipik Eksikler
- Sadece uygulama ekran görüntüsü sunulması, işlem kimliklerinin yazılmaması.
- Banka dekontlarının alıcı unvanı ve açıklama alanı olmadan verilmesi.
- Yönlendirmeyi yapan hesabın profil bilgisinin kaybolmadan kayıt altına alınmaması.
- Cüzdan adreslerinin listelenmemesi, transfer zincirinin anlatılmaması.
- Karşı tarafla yapılan görüşmelerin bütünlüğü bozularak parça parça sunulması.
Zincir Üstü ve Zincir Dışı Veriyi Ayrı Tutmak
Blok zincir üzerindeki veri kalıcıdır; buna karşılık platform hesabı, telefon numarası, mesajlaşma kayıtları ve reklam bağlantıları hızla silinebilir. Bu nedenle delil toplamada öncelik, silinme ihtimali yüksek olan zincir dışı veriye verilmelidir. Aracı kuruluşlar ve ödeme hizmeti sağlayıcıları bakımından 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar ile Sermaye Piyasası Kurulu düzenlemelerinden kaynaklanan kayıt ve bildirim yükümlülükleri bulunduğundan, resmî yazışmayla temin edilebilecek kayıtların erken talep edilmesi önemlidir.
Ceza ve Hukuk Yollarının Paralel Yürütülmesi
Soruşturmanın sonucunu beklemek her zaman doğru bir tercih değildir. Malvarlığının kaçırılması ihtimali varsa, tedbir talepleri gecikmeden gündeme getirilmelidir. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanmasına ilişkin TCK 282 kapsamındaki değerlendirme ile mağdurun alacak talebi farklı mantıkla ilerler; ikisi karıştırıldığında her iki dosyada da eksik talep kurulur.
Kapanış Notu
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kripto uyuşmazlıklarında her dosyanın işlem geçmişi ve karşı taraf yapısı farklı olduğundan, delil paketinin ve başvuru sırasının olaya göre hukukçu değerlendirmesiyle kurulması yerinde olur.