Paylı ya da elbirliği mülkiyetindeki taşınmazlarda paydaşlar arasındaki anlaşmazlık, çoğu zaman ortaklığın giderilmesi davasına taşınır. TBK, TMK ve kat mülkiyetini düzenleyen 634 sayılı Kanun çerçevesinde yürüyen bu süreçte, dava öncesi ihtar ve belge düzeni belirleyicidir. Bu rehber, ortaklığın giderilmesinde usul planına ve delil eksikliği riskine odaklanır.
Aynen Taksim mi, Satış mı
Ortaklık, taşınmazın aynen bölünmesiyle ya da satılıp bedelin paylaştırılmasıyla giderilebilir. Aynen taksimin mümkün olup olmadığı teknik bir değerlendirme gerektirir. Talep edilecek yolun baştan belirlenmesi, dosyanın hangi delillerle kurulacağını da tayin eder.
İhtarın ve Ön Görüşmenin Değeri
Dava açılmadan önce diğer paydaşlara yapılan ihtar, hem anlaşma zeminini yoklar hem de tarafın iyi niyetini belgeler. İhtarın izlenebilir olması sonraki aşamada işe yarar:
- Paydaşlara yapılan taksim veya satış önerisinin yazılı ve tarihli olması
- Tapu kayıtları ve pay oranlarının güncel biçimde dosyaya konması
- Taşınmaz üzerindeki muhdesat ve kullanım durumunun belgelenmesi
Muhdesat ve Kullanım Uyuşmazlıkları
Taşınmaz üzerinde bir paydaşça yapılan bina veya dikili şeyler, satış bedelinin paylaşımını doğrudan etkiler. Muhdesatın kime ait olduğu tartışmalıysa bunun ayrıca ileri sürülmesi ve belgeyle desteklenmesi gerekir; aksi hâlde bedel paylaşımında hak kaybı doğar.
Satış Süreci ve Sıra
Aynen taksim mümkün değilse taşınmaz satış yoluyla paraya çevrilir ve bedel paylara göre dağıtılır. Bu aşamada kıymet takdiri ve satış işlemlerine karşı öngörülen sürelerin takip edilmesi, paydaşın menfaatini korur.
Ortaklığın giderilmesi davaları, taşınmazın niteliğine ve mülkiyet biçimine göre farklılaşır. Bu içerik genel bir çerçeve sunar; somut dosyanıza uygun yolun uzman bir değerlendirmeyle belirlenmesi yerinde olacaktır.