İşe iade talebinde sonucu belirleyen ilk unsur feshin haklı olup olmadığı değil, başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığıdır. Bu süreç birbirini izleyen üç ayrı takvim içerir ve her biri farklı bir olayla başlar. Bu rehber, bir aylık başvuru penceresini merkeze alarak sürecin adımlarını ve tebligat kaynaklı hak kayıplarını ele alır.
Bir Aylık Pencere Ne Zaman Başlar
4857 sayılı İş Kanunu uyarınca iş sözleşmesi feshedilen işçi, fesih bildiriminin tebliği tarihinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurmak zorundadır. 7036 sayılı Kanun ile arabuluculuk bu davalarda dava şartı hâline getirildiğinden, doğrudan dava açılması usulden ret sonucu doğurur. Fesih bildirimi yazılı yapılmadıysa veya işçiye tebliğ edilmediyse, sürenin başlangıcı olarak fiilî iş ilişkisinin sona erdiği tarih tartışılır; bu nedenle son çalışma günü ve çıkış bildirgesi tarihleri belgelenmelidir.
Arabuluculuktan Davaya Geçiş
- Arabuluculuk görüşmesinde anlaşma sağlanamazsa son tutanak düzenlenir.
- Son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılır.
- Anlaşma sağlanırsa tutanakta işe başlatma veya tazminat kalemleri ayrı ayrı ve rakamla gösterilmelidir.
Anlaşma tutanağının genel bir ibra metni gibi yazılması, işçinin kıdem, ihbar ve fazla çalışma alacaklarını da kapsayacak biçimde yorumlanmasına yol açabilir. Bu nedenle tutanağın kapsamı dikkatle sınırlandırılmalıdır.
Feshin Geçerliliğini Tartışacak Belgeler
- Fesih bildirimi ve gerekçesi, savunma istem yazısı ve işçinin savunması
- Performans değerlendirmeleri, disiplin kayıtları ve uyarı yazıları
- İşletmesel karar iddiası varsa organizasyon şeması ve istihdam verileri
- İş sağlığı ve güvenliğine ilişkin 6331 sayılı Kanun kapsamındaki eğitim ve tutanak kayıtları
Tebligat Gecikmesi ve İşe Başlatma Başvurusu
Sürecin en kritik noktalarından biri karar kesinleştikten sonradır: işçi, kesinleşen kararın kendisine tebliğinden itibaren on iş günü içinde işverene işe başlamak için başvurmalıdır. Bu başvurunun yapılmaması hâlinde fesih geçerli hâle gelir ve kazanılan karar sonuçsuz kalır. Adres değişikliği bildirilmediğinde ya da vekil ile müvekkil arasındaki iletişim koptuğunda bu on günlük süre kolayca kaçırılır. Başvurunun yazılı ve tarihli biçimde, ispatlanabilir bir yolla yapılması gerekir.
Sosyal Güvenlik Boyutunun İhmal Edilmemesi
İşe iade sonucunda boşta geçen süre ücreti ödendiğinde, 5510 sayılı Kanun kapsamında bu döneme ilişkin bildirimlerin yapılması gerekir. Çıkış kodunun yanlış bildirilmiş olması ise işsizlik ödeneği bakımından ayrı bir düzeltme talebini gerektirir.
Yukarıdaki adımlar genel niteliktedir. Fesih gerekçesi ve işyerindeki koşullar sonucu değiştirebileceğinden, belgelerinizle birlikte hukuki değerlendirme almanız yerinde olur.