İş güvencesi kapsamındaki bir işçi feshin geçersizliğini ileri sürüyorsa, süreç sıradan bir alacak davasından farklı işler. 4857 sayılı İş Kanunu ve 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu birlikte, dar bir zaman penceresi ve zorunlu bir ön aşama öngörür. Bu rehber, işe iade talebinin kalbindeki bir aylık süreyi ve onu çevreleyen usulü ele alır.
Bir Aylık Sürenin İşleyişi
İşe iade talebinde belirleyici olan, fesih bildiriminin işçiye ulaşmasıdır. İşçi, fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde harekete geçmek zorundadır. Bu süre hak düşürücü niteliktedir; yani kaçırıldığında talep esastan incelenmeksizin reddedilir. Sözlü fesihte ise başlangıç anının ispatı sorun yarattığından, feshin öğrenildiği tarihe ilişkin tanık ve yazışma delilleri baştan derlenmelidir.
Zorunlu Arabuluculuk Basamağı
İşe iade uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabulucuya başvuru bir dava şartıdır. Bir aylık süre içinde arabuluculuğa başvurulması gerekir; anlaşmazlıkla sonuçlanan son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren de dava için ayrı bir süre işler. Bu iki aşamalı takvimi tek bir çizelgede tutmak, en sık yapılan süre hatasını önler.
Başvuruda Sık Görülen Kusurlar
- Arabuluculuk başvurusunu işverenin doğru unvan ve adresine yöneltmemek
- İş güvencesi kapsamı (kıdem, işçi sayısı) yönünden ön değerlendirme yapmadan sürece girmek
- Fesih gerekçesinin yazılı olarak istenmemiş olması
İşe İadenin Mali Sonuçları
Talep kabul edildiğinde işçinin işe başlatılması işverenin takdirindedir. İşveren işe başlatmazsa iş güvencesi tazminatı ile boşta geçen süreye ilişkin ücret gündeme gelir. Bu nedenle dava dilekçesinde yalnızca feshin geçersizliği değil, işe başlatmama halindeki mali sonuçların da açıkça istenmesi önemlidir. Talebin bu kalemleri kapsamaması, lehe karara rağmen eksik sonuç doğurabilir.
Dosyayı Güçlendiren Belgeler
- Fesih bildirimi ve varsa savunma istem yazısı
- Performans, tutanak ve uyarı yazışmaları
- İşçi sayısını ve kıdemi gösteren SGK ve bordro kayıtları
- Arabuluculuk son tutanağı
Not: Buradaki açıklamalar genel bilgilendirme niteliğindedir. Fesih türü, işyerinin durumu ve tebligat tarihleri sonucu değiştirebileceğinden, somut dosyanız için bir avukata danışmanız yerinde olur.