Sosyal güvenlik uyuşmazlıklarında hak arayan kişiyi ilk zorlayan şey, doğrudan mahkemeye gidilememesi ve arada zorunlu bir başvuru aşamasının bulunmasıdır. Kuruma itiraz edilmeden açılan davanın usulden reddi, en sık karşılaşılan kayıplardandır. Bu rehber, 4857, 7036, 5510 ve 6331 ekseninde SGK uyuşmazlıklarında süreyi ele alır.
Zorunlu İdari Başvuru Aşaması
Kurum işlemlerine karşı doğrudan dava açmak yerine, önce Kuruma itiraz edilmesi gereken bir aşama vardır. Bu ön başvuru bir dava şartı niteliğinde olduğundan, atlanması hâlinde esasa hiç girilmez. Başvurunun tarihi ve konusu, sonraki adımın süresini belirlediği için titizlikle kayıt altına alınmalıdır.
Süreyi Belirleyen Anlar
Bu alanda birkaç tarih öne çıkar ve bunların karıştırılması hak düşürücü sonuçlar doğurabilir:
- Kurum işleminin tebliğ edildiği tarih
- İtiraz komisyonuna başvurunun yapıldığı an
- İtirazın reddedildiği veya reddedilmiş sayıldığı tarih
Prim, Tescil ve İş Kazası Ayrımı
Sigortalılığın tespiti, prim borcu, iş kazası ve meslek hastalığına ilişkin uyuşmazlıklar farklı ispat araçları ve süreçler gerektirir. İş kazası dosyalarında olay tutanağı, tanık ve müfettiş raporu belirleyici olurken; tescil davalarında bordro, tanık ve işyeri kayıtları öne çıkar. Uyuşmazlığın türü baştan doğru sınıflandırılmalıdır.
İş Mahkemesi Aşamasına Hazırlık
İdari başvurudan sonuç alınamazsa uyuşmazlık iş mahkemesine taşınır. Bu aşamada Kurum işleminin dayanağı belgelerin dosyaya getirtilmesi ve varsa bilirkişi incelemesi ihtiyacının baştan planlanması süreci kısaltır.
Sosyal güvenlik uyuşmazlıkları teknik ve süreye duyarlı bir alandır. Buradaki bilgiler geneldir; somut dosyanızda hak kaybı yaşamamak için profesyonel destek almanız önerilir.