Arama sonuçlarında çıkan eski bir haber ya da bir sitede duran kişisel veri, güncelliğini yitirdiğinde ilgili kişi için sürekli bir yük hâline gelir. Unutulma hakkı bu noktada devreye girer; ancak talebin hangi kapıdan sunulacağı ve hangi sırayla ilerleneceği sonucu doğrudan belirler.
Önce Veri Sorumlusu, Sonra Kurul
6698 sayılı KVKK, ilgili kişinin taleplerini öncelikle veri sorumlusuna iletmesini öngörür. Bu başvuru bir usul formalitesi değil, Kurula şikâyet yolunun ön şartıdır. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Talep reddedilir, verilen cevap yetersiz bulunur ya da hiç cevap verilmezse, ilgili kişi cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir. Doğrudan Kurula yapılan şikâyet, ön başvuru yapılmadığı gerekçesiyle işleme alınmayabilir.
Arama Motoru Sonuçları için Ayrı Kanal
Verinin kaynağındaki yayın ile arama motoru sonuç listesindeki bağlantı farklı işlemlerdir. Bir haberin yayından kaldırılması gazetecilik faaliyeti kapsamında mümkün olmayabilirken, aynı içeriğin ad soyad sorgusunda listelenmemesi ayrıca değerlendirilir. Kişilik hakkı ihlali boyutu öne çıkıyorsa 5651 sayılı Kanun çerçevesinde sulh ceza hâkimliğine başvurularak içeriğe erişimin engellenmesi de istenebilir. Bu iki yolun aynı anda işletilmesi mümkündür ancak talepler birbirinden farklı yazılmalıdır.
Kurul Kararına Karşı Yargı Yolu
Kurul, şikâyeti inceleyerek veri sorumlusuna talimat verebilir veya idari yaptırım uygulayabilir. Kurul kararı bir idari işlem olduğundan, aleyhine idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Bu aşamada dava açma süresinin kararın tebliğinden itibaren işlediği ve hak düşürücü nitelikte olduğu unutulmamalıdır. İdari yol ile hukuk mahkemesinde açılacak tazminat davası birbirini dışlamaz; ancak ikisinde de ispat yükü ilgili kişidedir.
Talebi Somutlaştırmayan Başvurunun Zayıflığı
- Kaldırılması istenen içeriğin tam bağlantı adresinin verilmemesi
- Verinin neden güncelliğini yitirdiğinin ve kamu yararı kalmadığının açıklanmaması
- Başvurunun veri sorumlusuna ulaştığını gösteren kayıt bulunmaması
- İlgili kişinin kimliğini doğrulayan bilgilerin eksik sunulması
- Verinin yol açtığı somut zarara ilişkin hiçbir örnek gösterilmemesi
Özellikle ilk madde belirleyicidir: bağlantı adresi tek tek gösterilmeyen taleplerde işlem yapılması güçleşir, süre ise işlemeye devam eder.
Kısa Not
Unutulma hakkı mutlak değildir; ifade özgürlüğü, basın özgürlüğü ve kamunun bilgi edinme yararı ile birlikte tartılır. Bu metin genel bilgi verir, verinin içeriğine ve yayın tarihine göre değerlendirme değişebilir. Başvuru dilekçenizi hazırlarken bir hukukçuyla çalışmanız sonucu güçlendirecektir.