Arama sonuçlarında yer alan eski bir haberin ya da kaydın kaldırılmasını istemek, doğrudan mahkemeye gitmekle başlayan bir süreç değildir. 6698 sayılı KVKK, unutulma hakkı talepleri bakımından kademeli bir yapı kurar: önce veri sorumlusuna başvuru, ardından Kişisel Verileri Koruma Kurulu'na şikayet, sonrasında ise Kurul kararına karşı idari yargı. Bu kademeleri atlayan talepler çoğunlukla esasa girilmeden reddedilir.
Kademeli Başvurunun Mantığı
Kanun, veri sorumlusuna başvuruyu bir dava şartı benzeri ön aşama olarak kurgular. Arama motoru bakımından talep, adın aratılması sonucunda çıkan bağlantıların listeden çıkarılmasına yöneliktir; içeriğin kaynağındaki yayının kaldırılması ise ayrı bir taleptir ve gerektiğinde 5651 sayılı Kanun kapsamında farklı bir yola başvurulur. Aynı dilekçede iki talebi karıştırmak, hangi merciin ne hakkında karar verdiğini belirsizleştirir.
Süreler Nerede Kırılır
KVKK, veri sorumlusuna yapılan başvuruya cevap için otuz günlük bir süre öngörür. Cevabın olumsuz olması, yetersiz bulunması veya hiç cevap verilmemesi halinde Kurul'a şikayet için cevabı öğrenme tarihinden itibaren otuz gün ve her halde başvuru tarihinden itibaren altmış günlük süre işler. Bu iki süre birlikte hesaplanmadığında, başvuru geçerli olsa bile şikayet aşaması süre yönünden kapanabilir. Kurul kararına karşı yargı yolu ise idari yargı süreleri içinde kullanılır.
Talebi Güçlendiren Ölçütler
- Yayının üzerinden geçen süre ve bilginin güncelliğini yitirip yitirmediği açıklanır.
- Kişinin kamusal rol taşıyıp taşımadığı somut olarak ortaya konur.
- Bilginin kamu yararı ile bağlantısının zayıfladığı gerekçelendirilir.
- İçeriğin kişinin mesleki ve sosyal yaşamında yarattığı somut etki gösterilir.
Sık Görülen Usul Hataları
Başvurunun kimliği doğrulanabilir biçimde yapılmaması, talep edilen bağlantıların tek tek belirtilmemesi ve başvuru tarihinin ispatlanabilir bir kanaldan yürütülmemesi en sık rastlanan eksikliklerdir. Başvurunun kayıtlı bir yöntemle yapılması, sonraki aşamada sürenin başlangıç anını tartışmasız kılar.
Değerlendirme Notu
Unutulma hakkı, ifade ve haber alma özgürlüğüyle çatışan bir dengeleme meselesidir; her talep aynı sonucu vermez. Yayının içeriği, kişinin konumu ve geçen süre birlikte değerlendirildiğinden, başvuru metnini hazırlamadan önce olayınıza özgü bir hukuki değerlendirme almanız yerinde olur.